Disiplin Amiri Kimdir, Her Amir Disiplin Cezası Verebilir mi?

Disiplin amiri sayılan makamlar 2021 yılında yeniden belirlendi: o tarihte yürürlüğe giren Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği hem amirleri tek tek saydı hem de kurum cetvellerindeki üst disiplin amiri sütununu kaldırdı. Yeni düzenlemenin pratik sonucu şudur: bir kurumdaki her üst, her müdür, her şef memura ceza veremez; yetki yalnızca disiplin amiri olarak gösterilen kadrodadır ve disiplin amiri olarak tespit edilmemiş bir amir, ancak durumu yetkili amire iletebilir. Kendisine ceza tebliğ edilen memurun ilk kontrol etmesi gereken nokta da budur: cezayı veren makam gerçekten yetkili miydi?

Bu yazı, disiplin amirinin kim olduğunu, hangi cezaları verebildiğini, hangi cezalara hiç dokunamadığını, kaç gün içinde karar vermek zorunda olduğunu ve verdiği cezanın hangi mercide tartışılacağını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile 30/4/2021 tarihli Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği hükümleri üzerinden anlatıyor. Tayini çıkmış memurun cezasını kimin vereceği, vekâleten görev yapan amirin yetkisi ve memur disiplin cetvellerinden 2021 yılında çıkarılan üst disiplin amiri kavramı da ayrı başlıklar hâlinde ele alınıyor.

Bir Bakışta: Disiplin Amirinin Yetki Sınırı

Soru	Kısa cevap
Disiplin amiri kimdir?	Yönetmelikte sayılan makamlar ile kurumun kendi yönetmeliğinde disiplin amiri olarak gösterilen yöneticiler
Her amir ceza verebilir mi?	Hayır. Disiplin amiri olarak tespit edilmeyen amir yalnızca yetkili amire başvurabilir
Hangi cezaları verebilir?	Uyarma, kınama ve aylıktan kesme
Hangilerini veremez?	Kademe ilerlemesinin durdurulması ve Devlet memurluğundan çıkarma
Ne kadar süresi var?	Soruşturmanın tamamlanmasından itibaren 15 gün
Savunma almadan ceza verebilir mi?	Hayır, savunma istemi zorunludur ve süre 7 günden az olamaz
Verdiği cezaya nereye itiraz edilir?	Disiplin kuruluna, tebliğden itibaren 7 gün içinde
Üst disiplin amirine itiraz edilir mi?	657’ye tabi memurda hayır; kolluk personelinde rejim farklı

Disiplin Amiri Kimdir?

Disiplin amiri, 657 sayılı Kanunun disiplin hükümlerini memur hakkında uygulama yetkisi kendisine tanınmış olan yöneticidir. Bu sıfat kişinin hiyerarşideki yerinden kendiliğinden doğmaz; ya doğrudan Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde sayılmış olması ya da kurumun kendi disiplin amirleri yönetmeliğinin ekindeki cetvelde gösterilmesi gerekir.

Yönetmelik iki katmanlı bir sistem kurar. Birinci katman doğrudan Yönetmelikten gelir ve kurum ayrımı yapmaz: burada sayılan makamlar, kendi yetki alanlarındaki bütün memurlar bakımından disiplin amiridir. İkinci katman kuruma bırakılmıştır; genel müdür, daire başkanı, il müdürü, şube müdürü gibi unvanların disiplin amiri sayılıp sayılmayacağı kurumun yayımladığı özel yönetmelikle belirlenir.

Bu yapı, aynı unvanın bir kurumda disiplin amiri olup diğerinde olmaması sonucunu doğurabilir. Bu nedenle “şube müdürü disiplin amiri midir” sorusunun tek bir cevabı yoktur; cevap, memurun çalıştığı kurumun disiplin amirleri yönetmeliğindedir.

Doğrudan Yönetmelikle Belirlenen Disiplin Amirleri

Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrası, disiplin amirliği yetkisini kurum yönetmeliğine bakılmaksızın aşağıdaki makamlara tanır.

Makam	Disiplin amiri olduğu alan
Cumhurbaşkanı	Tüm kamu idareleri
Bakanlar	Bakanlık teşkilatı
Üst yöneticiler	Başında bulundukları kamu idaresi veya kendilerine bağlı birimler
Bölge müdürleri	Taşra teşkilatı bölge kuruluşları
Valiler	Taşra teşkilatı il ve ilçe kuruluşları
Kaymakamlar	Taşra teşkilatı ilçe kuruluşları
Belediye başkanları	Belediye ve bağlı kuruluşları
Misyon şefleri	Yurt dışı teşkilatı

Listedeki “üst yönetici” ifadesi Yönetmeliğin tanımlar maddesinde açıklanmıştır: Cumhurbaşkanlığı merkez teşkilatında İdari İşler Başkanı, bakanlık merkez teşkilatında kendilerine bağlı birimler yönünden bakan yardımcısı, bağlı ve ilgili kuruluşlarda ise kuruluşun başındaki en üst yönetici bu kapsamdadır. Eski metinlerde bu konumda geçen müsteşar unvanı, kadronun kaldırılmasıyla birlikte mevzuattaki yerini bakan yardımcısına bırakmıştır.

Bölge müdürleri bakımından ayrı bir kural vardır: bölge müdürünün kendisinin disiplin amiri, bölge kuruluşunun merkezinin bulunduğu ilin valisidir. Yani bölge müdürü astları için disiplin amiriyken, kendisi hakkında karar verecek makam validir.

Kurum Yönetmeliğiyle Belirlenen Disiplin Amirleri

Yukarıdaki listede yer almayan bütün disiplin amirleri, kamu idarelerinin kuruluş ve görev özelliklerine göre hazırlanan özel yönetmeliklerle tespit edilir. İl özel idareleri, belediyeler, bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahallî idare birliklerinde görevli memurların disiplin amirleri ise İçişleri Bakanlığı ile çevre ve şehircilik alanından sorumlu bakanlıkça müştereken hazırlanan yönetmelikte gösterilir.

Bu yönetmelikler hazırlanırken uyulması gereken biçim kuralları da bellidir. Cetvellere yazılan memuriyet unvanlarının ilgili mevzuata göre ihdas edilmiş kadro unvanı olması zorunludur, unvanlarda kısaltma yapılamaz ve uhdelerinde yöneticilik görevi bulunmayanlar cetvelde disiplin amiri olarak gösterilemez. Kısacası yöneticilik görevi olmayan bir kadro, kurum isterse bile disiplin amiri yapılamaz.

Kurumlar bu uyumu 2021 yılında yürürlüğe giren Yönetmeliğin geçici birinci maddesi uyarınca altı ay içinde tamamlamakla yükümlü tutulmuştur. Aynı madde, kurullar yeniden oluşturulup disiplin amirleri yeniden belirlenene kadar mevcut amirlerin görev ve yetkilerinin devam edeceğini de düzenler; yani geçiş döneminde verilen cezalar yetkisizlik nedeniyle sakat sayılmaz.

Her Amir Disiplin Cezası Verebilir mi?

Hayır. Disiplin amiri olarak tespit edilmeyen amirler, kendilerine bağlı memurların disipline aykırı davranışları hakkında yalnızca doğrudan ilgili disiplin amirine başvurabilir. Yönetmeliğin 6 ncı maddesi bu amirlere ceza verme değil, bildirme yetkisi tanır.

Bunun pratik sonucu şudur: bir memurun bağlı olduğu en yakın yönetici, kurum cetvelinde disiplin amiri olarak gösterilmemişse hakkında uyarma cezası dahi veremez. Verirse ortada yetki unsuru bakımından sakat bir idari işlem bulunur ve bu, cezanın esasına hiç girilmeden iptalini gerektirebilecek bir aykırılıktır. Disiplin hukukunda yetki kuralları kamu düzenine ilişkindir; memurun kabul etmesi ya da itiraz etmemesi bu sakatlığı gidermez.

Yetkinin sıkı tutulmasının ikinci bir görünümü daha vardır: disiplin amirliği yetkisi devredilemez. Amir, kendisine tanınan disiplin yetkisini bir yardımcısına ya da birim sorumlusuna imza yetkisi devri yoluyla aktaramaz. Bu kural, aşağıda ayrı bir başlıkta ele alınan vekâlet durumundan farklıdır; vekâleten görev yürüten kişi yetkiyi devraldığı için değil, o görevi fiilen yürüttüğü için disiplin amiridir.

Disiplin Amiri Hangi Cezaları Verebilir?

Disiplin amirleri uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarını vermeye yetkilidir. Yönetmeliğin 7 nci maddesinin birinci fıkrası yetkiyi bu üç ceza ile sınırlar; kademe ilerlemesinin durdurulması ve Devlet memurluğundan çıkarma cezaları disiplin amirinin tek başına verebileceği cezalar değildir.

Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasında amirin rolü teklif etmekle sınırlıdır. Soruşturma dosyası yetkili disiplin kuruluna gönderilir, kurul kararını verir ve ceza atamaya yetkili amirlerce, il disiplin kurulu kararına dayanan hâllerde ise valilerce uygulanır. Devlet memurluğundan çıkarma cezasında ise karar mercii yüksek disiplin kuruludur; amirin yaptığı iş, soruşturma dosyasını kanaatini içeren bir yazıyla kurula göndermektir. Bu iki cezanın işleyişi kademe ilerlemesinin durdurulması ve yüksek disiplin kurulu yazılarında ayrıntılı olarak ele alınmıştır.

Ceza	Kim verir	İtiraz mercii
Uyarma	Disiplin amiri	Disiplin kurulu
Kınama	Disiplin amiri	Disiplin kurulu
Aylıktan kesme	Disiplin amiri	Disiplin kurulu
Kademe ilerlemesinin durdurulması	Disiplin kurulu kararı üzerine atamaya yetkili amir, il disiplin kurulu kararına dayanıyorsa vali	Yüksek disiplin kurulu
Devlet memurluğundan çıkarma	Yüksek disiplin kurulu	İtiraz yolu yok, doğrudan idari yargı

Hangi fiilin hangi cezayı gerektirdiği ayrı bir konudur ve 657 sayılı Kanunun 125 inci maddesinde bent bent sayılmıştır. Bu yazının ekseni fiil değil merci olduğu için fiil listesine girilmemiştir; cezanın parasal boyutu için aylıktan kesme cezası yazısındaki oran ve hesap bölümlerine bakılabilir.

Disiplin Amiri Yetkileri Nelerdir?

Disiplin amiri yetkileri ceza vermekten ibaret değildir. Amir, disipline aykırı davranışı öğrendiğinde soruşturmayı başlatır, muhakkiki görevlendirir, soruşturma sonunda savunmayı ister, yetkisindeki cezayı verir, yetkisini aşan cezalarda dosyayı kurula gönderir ve itirazın kabulü hâlinde kararı yeniden değerlendirir.

Bu yetkilerin kullanımı iki ölçüye bağlanmıştır. Birincisi süredir: amir, ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğramasını önlemek zorundadır. İkincisi tutumdur: yetkiler, mevzuatın memurlara tanıdığı haklar göz önünde tutularak hakkaniyet ve eşitliği esas alan bir davranış içinde kullanılır.

Yetkinin kişiye değil kadroya bağlı olması, disiplin amirinin kendi takdiriyle bu yetkiyi başkasına bırakamaması sonucunu doğurur. Görev değişikliği, izin ya da geçici görevlendirme hâllerinde yetkiyi kullanacak kişi, kadroyu fiilen yürüten kişidir.

Üst Disiplin Amiri Kimdir, Ceza Verebilir mi?

Üst disiplin amiri, yürürlükteki Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliğinde tanımlanmış bir makam değildir. Bu ifade Yönetmelikte yalnızca iki kez, üstelik kullanılması yasaklanan bir ibare olarak geçer: kurumsal disiplin amirleri yönetmeliklerinin ekindeki cetvellerde “Üst Disiplin Amiri” ve “En Üst Disiplin Amiri” gibi üstünlük dereceli ifadeler kullanılmadan tek bir “Disiplin Amiri” sütunu açılacağı düzenlenmiştir.

Kavramın kaynağı, 17/9/1982 tarihli Disiplin Kurulları ve Disiplin Amirleri Hakkında Yönetmeliktir. O metin 30/4/2021 tarihinde yürürlükten kaldırılmış, mevzuatta ona yapılan atıfların yeni Yönetmeliğe yapılmış sayılacağı hükme bağlanmıştır. Buna rağmen internetteki pek çok anlatım hâlâ mülga metnin cetvel yapısını tarif eder ve memura üst disiplin amirine başvurması tavsiyesini verir. Bu tavsiyenin 657 rejiminde karşılığı yoktur.

İfade, 657 sayılı Kanunun 132 nci maddesinde bugün de durur; ancak orada bir başvuru mercii olarak değil, bildirim muhatabı olarak geçer: verilen disiplin cezaları üst disiplin amirine bildirilir. Yönetmelik aynı yükümlülüğü daha net bir dille ifade eder ve amirlerce verilen cezaların, bu amirlerin bağlı bulunduğu disiplin amirine bildirileceğini söyler. Yani üstteki amirin işlevi kendisine bilgi verilmesidir, cezayı gözden geçirmek değil.

Kolluk Personelinde Üst Disiplin Amiri Neden Farklıdır?

Kavramın bütünüyle ortadan kalktığını söylemek yanlış olur; yaşadığı yer 657 sayılı Kanun değildir. Emniyet Genel Müdürlüğü, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı personeli hakkında 7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun ayrı bir rejim kurar ve bu Kanun üst disiplin amirini açıkça tanımlar: kaymakamlar ilçe, valiler il teşkilatındaki diğer disiplin amirlerine göre en üst disiplin amiridir; Bakan ise Emniyet Genel Müdürü, Jandarma Genel Komutanı, Sahil Güvenlik Komutanı ve valilere göre bir üst disiplin amiridir.

İtiraz rejimi de bu yüzden farklıdır. Kolluk personelinde disiplin amirinin verdiği cezaya karşı tebliğden itibaren on gün içinde bir üst disiplin amirine yazılı olarak itiraz edilir; vali, Emniyet Genel Müdürü, Jandarma Genel Komutanı veya Sahil Güvenlik Komutanının doğrudan verdiği cezalarda itiraz mercii Bakanlık Yüksek Disiplin Kuruludur.

Bir polis memuru ile bir okul sekreterinin aynı cümleyle cevaplanamamasının sebebi budur. İnternette dolaşan “üst disiplin amirinize itiraz edin” tavsiyesinin bir kısmı, kolluk rejimine ait kuralın 657 kapsamındaki memurlara uygulanmasından doğar. Rejimler arasındaki süre ve merci farkları disiplin cezasına itiraz yazısındaki karşılaştırma bölümünde topluca ele alınmıştır.

Üst Disiplin Amiri Ceza Verebilir mi?

657 rejiminde üst disiplin amiri diye ayrı bir ceza verme makamı bulunmadığı için, bu sıfatla verilmiş bir ceza da söz konusu olamaz. Ceza verecek kişi, cetvelde memurun karşısında disiplin amiri olarak gösterilen kadrodur; hiyerarşide onun da üstünde bulunan yönetici, yalnızca kendisi de o memur bakımından disiplin amiri olarak gösterilmişse ceza verebilir.

Nitekim Yönetmelik, hiyerarşik olarak üstte bulunmakla disiplin amiri olmayı birbirinden ayırır: disiplin amiri olarak tespit edilmeyen amirler, bağlı memurlarının disipline aykırı davranışları hakkında yalnızca ilgili disiplin amirine başvurabilir. Bu kural, üstteki yöneticinin astının verdiği cezayı kendiliğinden gözden geçirmesine de engeldir.

Uygulamada karışıklık, verilen cezaların üst amire bildirilmesi yükümlülüğünden doğar. Bildirim bir denetim yetkisi değildir; üst amir cezadan haberdar edilir, ancak cezayı ağırlaştırma, hafifletme ya da kaldırma konusunda bir işlem tesis edemez.

Adalet Bakanlığı Üst Disiplin Amiri Kimdir?

Adalet Bakanlığı bakımından da cevap aynıdır: cetvellerde üst disiplin amiri sütunu açılmaz, memurun karşısında tek bir disiplin amiri gösterilir. Adalet Bakanlığında bu Yönetmeliğin öngördüğü düzenlemeleri yapma yetkisi Adalet Bakanına aittir; dolayısıyla teşkilat içindeki amirler Bakanlığın kendi düzenlemesiyle belirlenir.

Bu, adliye teşkilatında çalışan memurların disiplin amirlerinin genel bir kuraldan okunamayacağı anlamına gelir. Yazı işleri müdürü, icra müdürü veya zabıt kâtibi bakımından yetkili amirin kim olduğu, Bakanlığın yürürlükteki düzenlemesine ve görev yapılan birime göre değişir.

Disiplin Amiri ile Üst Disiplin Amiri Arasındaki Fark Nedir?

Fark, yetki ile bilgilendirme arasındaki farktır. Disiplin amiri soruşturmayı başlatan, savunmayı isteyen, cezayı veren ve itiraz kabul edildiğinde cezayı gözden geçiren makamdır. Üst konumdaki amir ise verilen cezadan haberdar edilir; kendiliğinden cezayı ağırlaştırma, hafifletme veya kaldırma yetkisi bulunmaz.

Bu ayrımın önemi itiraz aşamasında ortaya çıkar. Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı itiraz disiplin kuruluna yapılır; kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına karşı yüksek disiplin kuruluna. 657 rejiminde itirazı inceleyecek bir üst amir makamı yoktur. Dilekçenin üst amire verilmesi hâlinde geçen süre, itiraz süresini kendiliğinden durdurmaz.

Şube Müdürünün Üst Disiplin Amiri Kimdir?

Bu sorunun bugünkü mevzuattaki karşılığı, şube müdürünün disiplin amirinin kim olduğudur; ayrıca bir üst disiplin amiri sütunu aranmaz. Cevap kurumun kendi disiplin amirleri yönetmeliğinin ekindeki cetveldedir ve teşkilat kademesine göre değişir: merkez teşkilatında genel müdür veya üst yönetici, taşrada il müdürü, vali yardımcısı ya da vali cetvelde disiplin amiri olarak gösterilebilir.

Adalet Bakanlığı, Millî Eğitim Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı gibi kurumların cetvelleri birbirinden farklıdır ve dönem dönem güncellenir. Bu nedenle ceza yazısındaki imzanın yetkili olup olmadığı, genel bir kuraldan değil ancak o kurumun yürürlükteki cetvelinden anlaşılır.

Memura Disiplin Cezasını Kim Verir?

Memura disiplin cezasını, fiilin işlendiği sırada memurun görev yerindeki disiplin amiri verir. Yönetmeliğin 24 üncü maddesi uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarında yetkiyi bu ölçüte bağlar; belirleyici olan cezanın verildiği andaki görev yeri değil, disipline aykırı fiilin işlendiği andaki görev yeridir.

Aynı ölçüt disiplin kurulları için de geçerlidir. Kademe ilerlemesinin durdurulması teklifini ve amir cezalarına yapılan itirazları değerlendirecek kurul, kural olarak fiilin işlendiği sıradaki görev yerinin disiplin kuruludur. Kuralın istisnalarında yetki merkez teşkilatı disiplin kuruluna geçer: Cumhurbaşkanınca atanmış memurlar, cezanın bakan veya üst yönetici tarafından verilecek olması, doğrudan merkeze bağlı taşra teşkilatında çalışan memurlar ve bölge müdürüne vali tarafından verilen cezalar bu kapsamdadır.

Bu ölçüt sayesinde memurun soruşturma sırasında yer değiştirmesi yetkiyi karıştırmaz. Buna karşılık verilmiş bir cezanın uygulanması bakımından durum farklıdır: başka bir kamu idaresine atanan memur hakkında önceki kurumunda verilmiş cezalar ve soruşturma dosyaları, cezaların uygulanabilmesi için yeni kurumuna gönderilir.

Tayini Çıkan Memura Disiplin Cezasını Kim Verir?

Tayini çıkan memura cezayı, fiili işlediği sırada bulunduğu görev yerinin disiplin amiri verir. Memurun yeni kurumundaki amiri, kendi döneminde işlenmemiş bir fiil nedeniyle ceza veremez; eski kurumdaki amir ise soruşturmayı tamamlayıp kararını vermeye devam eder.

Ceza kesinleştikten sonra dosya yeni kuruma gönderilir ve ceza orada uygulanır. Aylıktan kesme cezasının veriliş tarihini takip eden ay başında uygulanması kuralı da bu aşamada işler; memur o tarihte hangi kurumun bordrosundaysa kesinti orada yapılır.

Hakkında soruşturma devam ederken memuriyeti herhangi bir sebeple sona erenler bakımından da süreç durmaz. Ölüm hâli dışında soruşturma tamamlanır, kesinleşen ceza ilgiliye tebliğ edilip özlük dosyasına konulur ve kişi yeniden memuriyete dönerse verilmiş ceza uygulanır.

Geçici Görevli Personele Disiplin Cezasını Kim Verir?

Geçici görevli memurda da ölçüt değişmez: fiilin işlendiği sıradaki görev yerinin disiplin amiri yetkilidir. Memur geçici görevle başka bir birimde çalışırken bir fiil işlemişse, o birimdeki disiplin amiri cezayı vermeye yetkili olur.

Geçici görevlendirmenin kurumlar arası olduğu hâllerde, memurun asıl kadrosunun bulunduğu kurum ile fiilen çalıştığı kurumun cetvelleri farklı kişileri disiplin amiri olarak gösterebilir. Bu durumda görev yeri ölçütü esas alınır ve verilen ceza, uygulanmak üzere memurun kadrosunun bulunduğu kuruma bildirilir.

Disiplin Amirleri Cetveli Nedir, Kendi Amirinizi Nasıl Bulabilirsiniz?

Disiplin amirleri cetveli, bir kurumda hangi kadronun hangi memur bakımından disiplin amiri olduğunu gösteren ve kurumsal disiplin amirleri yönetmeliğinin eki olarak yayımlanan listedir. Memurun kendi disiplin amirini öğrenmesinin tek güvenilir yolu bu cetveldir; kurum içi hiyerarşi şeması ya da imza yetkileri yönergesi disiplin amirliğini belirlemez.

Cetveller, kurumların teşkilat yapısına göre bölümlere ayrılarak düzenlenir: merkez teşkilatı, taşra teşkilatı bölge kuruluşları, taşra teşkilatı il ve ilçe kuruluşları, doğrudan merkeze bağlı taşra teşkilatı ve yurt dışı teşkilatı. Cetvellere herhangi bir açıklama veya not yazılamaz; bu kural, kurumların cetvel altına eklediği dipnotlarla yetki alanını genişletmesini önler.

Bu yüzden Millî Eğitim, İçişleri veya Adalet Bakanlığı cetvellerini arayan bir memurun bakması gereken yer, üçüncü kişilerin yayımladığı listeler değil, kurumun kendi mevzuat sayfasındaki yürürlükteki yönetmelik ekidir. Cetveller güncellendiğinde eski nüshalar internette dolaşımda kalmaya devam eder ve bu, yetkisiz göründüğü hâlde yetkili olan (veya tersi) amir izlenimi yaratır.

Millî Eğitim Bakanlığı cetveli bu okumanın somut bir örneğidir. Taşra teşkilatı bölümünde okullarda görevli diğer personelin disiplin amiri müdür olarak gösterilmiştir; okul müdürünün disiplin amiri ise ilçede ilçe millî eğitim müdürü, ilçe teşkilatı bulunmayan il merkezlerinde il millî eğitim müdürüdür. Cetvelin öğretmen bakımından nasıl okunacağını ve cezanın kadrolu, sözleşmeli ve aday öğretmende doğurduğu farklı sonuçları öğretmen disiplin cezası yazımızda ele aldık.

Disiplin Amirleri Yönetmeliği Cetveli Neleri İçerir?

Cetvel, sol sütunda kadro unvanlarını, karşısında ise o kadrodaki memurun disiplin amirini gösterir. 2021 düzenlemesinden sonra bu tablolarda üstünlük dereceli ikinci bir sütun bulunmaz; kısaltılmış unvan yazılamaz ve tablonun altına açıklama veya not eklenemez.

Bir cetvelin güncel olup olmadığı, bu biçim kurallarına uyup uymadığından da anlaşılabilir. Ekinde hâlâ üst disiplin amiri sütunu bulunan, unvanları kısaltan ya da dipnotla yetki genişleten bir cetvel, 2021 Yönetmeliğine uyumlandırılmamış eski bir metin olma ihtimalini taşır.

İçişleri Bakanlığı Disiplin Amirleri Cetveli Nerede Yayımlanır?

İçişleri Bakanlığı disiplin amirleri cetveli, Bakanlığın kendi disiplin amirleri yönetmeliğinin ekidir ve Bakanlık mevzuat sayfasından takip edilir. Mahallî idareler bakımından ise ayrı bir rejim işler: il özel idareleri, belediyeler, bağlı kuruluşları ve mahallî idare birliklerinde görevli memurların disiplin amirleri, İçişleri Bakanlığı ile çevre ve şehircilik alanından sorumlu bakanlıkça müştereken hazırlanan yönetmelikte gösterilir.

Mahallî idarelerde çalışan memurun disiplin dosyası bir başka noktada da İçişleri Bakanlığına bağlanır: bu memurlar hakkında Devlet memurluğundan çıkarma cezası vermeye ve kademe ilerlemesinin durdurulması cezasına yapılan itirazları değerlendirmeye yetkili merci, İçişleri Bakanlığı yüksek disiplin kuruludur.

MEB Disiplin Amirleri Cetveli ve Millî Eğitimde Disiplin Kurulu

MEB disiplin amirleri cetveli de Bakanlığın kendi yönetmeliğinin ekinde yer alır; okul müdürü, ilçe millî eğitim müdürü, il millî eğitim müdürü ve vali gibi kadroların hangi personel bakımından disiplin amiri sayıldığı oradan okunur. Bir öğretmenin disiplin amirini de aynı cetvel gösterir.

Millî eğitimde kurul yapısı da ayrıdır: Yönetmelik, il millî eğitim müdürlüklerinde ayrı bir il millî eğitim disiplin kurulu kurulmasını öngörür. Bu kurul, vali yardımcısının başkanlığında oluşur ve millî eğitim personeline ilişkin dosyaların değerlendirildiği mercidir.

Disiplin Amiri Savunma İstemeden Ceza Verebilir mi?

Hayır. Memura savunma hakkı tanınmadan disiplin cezası verilemez ve savunmayı isteme yetkisi doğrudan disiplin amirine aittir. Yönetmelik savunmanın soruşturma sürecinin son aşamasında isteneceğini açıkça belirtir; savunma alınmadan verilen ceza, içeriği ne olursa olsun usul bakımından sakattır.

Savunma istemi biçimsel bir yazı değildir. İstem yazısında memur hakkındaki iddialar, bu iddiaların dayandığı deliller, isnat edilen fiillerin hukuki nitelendirmesi ve 657 sayılı Kanunun 125 inci maddesinde sayılan hâllerden hangisinin kapsamına girdiği bent ve alt bent belirtilerek gösterilmek zorundadır. Memura tanınacak süre yedi günden az olamaz ve yazıda, süresinde savunma yapılmazsa bu haktan vazgeçilmiş sayılacağı belirtilir.

Savunma isteme yetkisinin amire ait olmasının pratik bir sonucu vardır: soruşturmayı yürüten muhakkik memurun ifadesini alabilir, ancak savunmasını isteyemez. İfade ile savunma farklı işlemlerdir ve ikisinin karıştırılması sık rastlanan bir sakatlık sebebidir. Savunma yazısının nasıl hazırlanacağı savunma istem yazısı yazısında ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Disiplin Amiri Soruşturma Yapabilir mi, Muhakkiki Kim Görevlendirir?

Disiplin cezası verilebilmesi için memur hakkında soruşturma açılması zorunludur ve soruşturma yapılmadan ceza verilemez. Soruşturma, memurlar arasından görevlendirilen muhakkik ya da teftiş, denetim ve soruşturma yapmakla görevli memurlar eliyle yürütülür; disiplin amirinin işi soruşturmayı başlatmak ve görevlendirmeyi yapmaktır.

Muhakkik görevlendirilmesinde bir de nitelik şartı vardır: muhakkik, hakkında soruşturma yapacağı memurdan hiyerarşik olarak alt seviyede olamaz. Muhakkik, savunma isteme ve disiplin cezası verme yetkisi hariç olmak üzere, soruşturma konusuyla sınırlı biçimde kendisini görevlendiren disiplin amirinin bütün yetkilerini kullanır; evrak inceleyebilir, ilgilinin ifadesini alabilir, bilgisine başvurulacak kişileri dinleyebilir.

Disiplin Amiri Soruşturma Raporu ile Bağlı Değildir

Muhakkik raporu bir kanaat bildirimidir, ceza kararı değildir. Yönetmelik muhakkike açıkça disiplin cezası verme yetkisi tanımaz; raporda yer alan değerlendirme ve kanaat bölümü, dosyayı karara bağlayacak olan disiplin amirine sunulur ve karar yetkisi amirde kalır.

Bunun sonucu, amirin rapordaki öneriden farklı bir sonuca varabilmesidir. Amir, raporda ceza önerilmesine rağmen disiplin cezası verilmesine yer olmadığına karar verebileceği gibi, önerilenden farklı bir ceza türünü de kendi yetki sınırı içinde uygulayabilir. Karar her hâlde soruşturma evrakına dayanmak ve savunma alınmış olmak zorundadır.

Bu serbestlik keyfîlik anlamına gelmez. Amirin kararı, mevzuatın memurlara tanıdığı hakları göz önünde tutan, hakkaniyet ve eşitliği esas alan bir değerlendirmeye dayanmalıdır; aksi hâlde işlem, dayandığı sebep ve amaç unsurları bakımından yargı denetiminde tartışılır.

Muhakkikin Yetki Sınırı Nereye Kadardır?

Muhakkikin yetkisi soruşturma konusuyla sınırlıdır. Soruşturma sırasında disipline aykırı yeni bir fiil tespit ederse kendiliğinden soruşturma yapamaz; durumu disiplin amirine yazılı olarak bildirir ve ancak yazılı ek görev verilirse o konuda da soruşturma yapabilir. Süreç, giriş bilgileri, maddi delil ve belgeler, ifade ve bilgisine başvurulanlar, konuya ilişkin mevzuat ile değerlendirme ve kanaat bölümlerinden oluşan bir muhakkik raporuyla tamamlanır. Sürecin bütünü için hakkımda disiplin soruşturması açıldı yazısına bakılabilir.

Disiplin Amiri Ceza Vermeyebilir mi?

Disiplin amiri, soruşturma sonucunda fiilin sabit olmadığı ya da disiplin cezası gerektirmediği kanaatine varırsa ceza vermeyebilir. Buna karşılık bu, sınırsız bir serbestlik değildir: amir, memurların disipline aykırı davranışlarını öğrendiği tarihten itibaren mevzuattaki süreler içinde soruşturmayı başlatmak ve gerekli cezayı uygulayarak ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğramasını önlemekle yükümlü tutulmuştur.

Yönetmelik amire ayrıca bir tutum ölçüsü koyar: disiplin amirleri yetkilerini, mevzuatın memurlara tanıdığı hakları göz önünde tutarak, hakkaniyet ve eşitliği esas alan bir tutum ve davranış içinde kullanmakla yükümlüdür. Aynı fiil nedeniyle bir memura ceza verilirken diğerine verilmemesi, bu ölçüte aykırılık olarak tartışılabilir.

Disiplin kurulunun ceza teklifini reddettiği hâllerde de amirin elinde iki yol vardır: usul ve esaslara uymak kaydıyla gerekçesini belirterek başka bir disiplin cezası vermek ya da disiplin cezası verilmesine yer olmadığına karar vermek. Bu karar da gerekçeli olmak zorundadır.

Disiplin Amiri Bir Alt Ceza Verebilir mi?

Verebilir. 657 sayılı Kanunun 125 inci maddesi, geçmiş hizmetleri sırasındaki çalışmaları olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezalarda bir derece hafif olanının uygulanabileceğini düzenler. Alt ceza ayrı bir ceza türü değildir; asıl cezayı vermeye yetkili makamın, o cezanın yerine bir derece hafifini uygulamasıdır.

Bunun doğal sonucu, alt cezayı da asıl cezaya yetkili makamın vermesidir. Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarında bu makam disiplin amiridir; kademe ilerlemesinin durdurulması cezasında ise alt ceza tartışması kurul sürecinin içinde yürür. Amir, kendi yetkisinde olmayan bir cezayı alt ceza yoluyla veremeyeceği gibi, kurulun yetkisindeki bir cezayı da kendiliğinden hafifletemez.

Disiplin Amiri Bir Üst Ceza Verebilir mi?

Kendi takdiriyle hayır. Cezanın bir derece ağırlaştırılması yalnız Kanunda sayılan iki hâlde söz konusudur: cezaya sebep olan fiilin, cezanın özlük dosyasından silinmesine ilişkin süre içinde tekerrürü ve aynı derecede cezayı gerektiren farklı fiiller nedeniyle verilen cezaların üçüncü uygulaması.

Bu hâllerde bile ağırlaşan ceza amirin yetki sınırını aşabilir. Örneğin aylıktan kesme cezasının tekerrürü kademe ilerlemesinin durdurulması sonucunu doğuruyorsa artık amirin tek başına vereceği bir ceza kalmaz; dosya yetkili disiplin kuruluna gider. Yetki sınırı, ağırlaştırma kuralından önce gelir.

Alt ceza ile üst ceza arasındaki asimetri buradan doğar: hafifletme amirin takdirine bırakılmış bir imkânken, ağırlaştırma kanunda sayılan sebeplere bağlı bir sonuçtur. Amir, memuru caydırmak amacıyla kendiliğinden bir derece ağır ceza veremez.

Disiplin Amiri Kaç Gün İçinde Ceza Vermek Zorundadır?

Disiplin amirleri uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarını soruşturmanın tamamlandığı günden itibaren on beş gün içinde vermek zorundadır. Bu süre karar süresidir ve soruşturmanın süresiyle karıştırılmamalıdır; soruşturmanın başlatılması için ayrı, cezanın verilmesi için ayrı süreler işler.

Disiplin sürecinde birbirini izleyen süreler şöyledir.

İşlem	Süre	Nereden başlar
Soruşturmaya başlama	1 ay	Fiilin işlendiğinin öğrenildiği tarih
Ceza verme (uyarma, kınama, aylıktan kesme)	15 gün	Soruşturmanın tamamlandığı gün
Kararın tebliği	15 gün	Kararın verildiği tarihi izleyen gün
İtiraz	7 gün	Kararın tebliğ tarihi
İtirazın karara bağlanması	30 gün	Dilekçe ve eklerinin mercie ulaşması
İtiraz sonucunun tebliği	7 gün	Kararın verildiği tarihi izleyen gün
Mutlak zamanaşımı	2 yıl	Fiilin işlendiği tarih

Zamanaşımı iki katmanlıdır. Fiilin öğrenildiği tarihten itibaren bir ay içinde disiplin soruşturmasına başlanmazsa ceza verme yetkisi düşer; buna ek olarak fiilin işlendiği tarihten itibaren iki yıl içinde ceza verilmemişse yetki yine zamanaşımına uğrar. Devlet memurluğundan çıkarma cezasında bu ilk süre altı aydır ve mevzuat burada soruşturma değil disiplin kovuşturması terimini kullanır.

İki yıllık mutlak zamanaşımına 23/1/2026 tarihli ve 7573 sayılı Kanunla bir ekleme yapılmıştır: disiplin cezasının yargı kararıyla iptal edilmesi hâlinde, kararın idareye ulaştığı tarihten itibaren kalan zamanaşımı süresi içinde, bu süre dolmuş veya altı aydan az kalmışsa en geç altı ay içinde, karar gerekçesi dikkate alınarak yeniden disiplin cezası tesis edilebilir. Yani iptal kararı her durumda dosyanın kapandığı anlamına gelmez; idareye sınırlı da olsa yeniden karar verme imkânı tanınmıştır.

Disiplin Amirinin Verdiği Cezaya Nasıl İtiraz Edilir?

Disiplin amiri tarafından verilen uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna itiraz edilir. İtiraz süresi, kararın ilgiliye tebliğinden itibaren yedi gündür ve süresinde itiraz edilmeyen cezalar kesinleşir. İtirazı inceleyen merci, dilekçe ile karar ve eklerinin kendisine ulaşmasından itibaren otuz gün içinde karar vermek zorundadır.

İtirazın kabulü hâlinde ilginç bir yetki dağılımı ortaya çıkar: kurul cezayı kendisi değiştirmez. İtiraz kabul edilirse disiplin amirleri kararı gözden geçirerek verilen cezayı hafifletebilir veya tamamen kaldırabilir. Yani kabul kararı cezanın kendiliğinden ortadan kalkması sonucunu doğurmaz, dosyayı amire geri gönderir.

İtiraz, dava yolunun alternatifi değildir. Disiplin cezası verilen memur, tüm disiplin cezalarına karşı idari yargı yoluna başvurabilir ve dava süresi itiraz süresinden bağımsız işler. Yedi günlük itiraz süresi kaçırılmış olsa bile iptal davası açma imkânı ayrıca değerlendirilmelidir; sürelerin birlikte nasıl hesaplandığı disiplin cezasına itiraz ve iptal davası yazısında ele alınmıştır.

Vekâleten Görev Yapan Amir Disiplin Cezası Verebilir mi?

Verebilir. Disiplin amiri olarak tespit edilen unvanlara ait kadrolara görevlendirilenler veya bu görevleri vekâleten yürütenler, görevi yürüttükleri sürece disiplin amirliği yetkisine sahiptir. Yetki kişiye değil kadroya bağlı olduğu için, o kadroyu fiilen yürüten kişi disiplin amiri sıfatını taşır.

Bu kural, disiplin amirliği yetkisinin devredilemez olmasıyla çelişmez. Devir yasağı, yetkili amirin kendi yetkisini bir başkasına aktarmasını engeller; vekâlet ise yetkinin aktarılması değil, kadronun geçici olarak başka bir kişi tarafından yürütülmesidir. Asıl amir görevine döndüğünde yetki kendiliğinden ona geri döner.

Uygulamada tereddüt, vekâlet ile tedviren görevlendirme arasındaki farktan doğar. Vekâletin kanuni dayanağı 657 sayılı Kanunda açıkça bulunurken, tedvir uygulaması aynı açıklıkta düzenlenmiş değildir. Bu nedenle tedviren yürütülen bir görev üzerinden verilen cezalarda yetki tartışması çıkabilmekte, sorun görevlendirme yazısının kapsamına göre değerlendirilmektedir.

Disiplin Cezasını Kim Kaldırır?

Verilmiş bir disiplin cezasını kaldırabilecek üç yol vardır ve üçü de farklı makamlara aittir. İlki itiraz yoludur; ancak burada cezanın türüne göre ikiye ayrılmak gerekir. Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarında itiraz disiplin kuruluna yapılır ve itirazın kabulü hâlinde cezayı hafifleten veya tamamen kaldıran makam, kurul değil cezayı veren disiplin amiridir. Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasında ise itirazı yüksek disiplin kurulu değerlendirir; kurulların ayrı bir ceza tayin etme yetkisi yoktur, cezayı kabul veya reddederler.

İkinci yol idari yargıdır; iptal kararı cezayı geçmişe etkili biçimde ortadan kaldırır. Üçüncüsü ise cezanın özlük dosyasından silinmesidir ve bu, cezanın kaldırılması değil sicilden düşürülmesi anlamına gelir.

Bunların dışında bir yol kapalıdır. Kesinleşmiş disiplin cezaları, kanuni düzenleme ile yargı kararlarının gerektirdiği durumlar hariç, başka bir idari işlemle geri alınamaz, değiştirilemez veya ortadan kaldırılamaz. Bu kural, memurun sonradan yaptığı başvuruyla amirin cezayı kaldırmasının önündeki engeldir.

Silme bakımından süreler cezanın türüne göre değişir. Uyarma ve kınama cezalarında beş yıl, aylıktan kesme ile kademe ilerlemesinin durdurulması cezalarında on yıl geçtikten sonra atamaya yetkili amire başvurularak silme talep edilebilir. Silme kendiliğinden olmaz, başvuru şarttır; kademe ilerlemesinin durdurulması cezasında ayrıca ilgili disiplin kurulunun mütalaası alınır.

Dayanak metinlerin tam hâli için 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği resmî kaynaklarından okunabilir.

Elinizdeki Ceza Yazısında Önce Bakılacak Üç Şey

Ceza yazısını eline alan memurun ilk yapacağı iş, imzayı atan makamın kurum cetvelinde disiplin amiri olarak gösterilip gösterilmediğini kontrol etmektir. İkinci kontrol savunmadır: savunma istem yazısı gelmiş mi, isnat edilen fiil bent ve alt bent gösterilerek belirtilmiş mi, yedi günden az süre verilmiş mi. Üçüncüsü süredir; fiilin öğrenilmesinden itibaren bir ay ve soruşturmanın tamamlanmasından itibaren on beş gün aşılmış olabilir.

Bu üç başlıktan birinde aykırılık varsa tartışma cezanın haklı olup olmadığına hiç girilmeden yürütülebilir, çünkü yetki, şekil ve usul sakatlıkları işlemin esasından önce incelenir. Yedi günlük itiraz süresi ile altmış günlük dava süresinin birlikte işlediği de unutulmamalıdır.

Görevden uzaklaştırma tedbiriyle birlikte yürüyen bir süreçteyseniz görevden uzaklaştırma yazısındaki maaş ve süre kuralları da işinize yarar. Dosyanızdaki belgeleri birlikte gözden geçirmek isterseniz iletişim sayfasındaki bilgilerden bize ulaşın.

Sıkça Sorulan Sorular

Disiplin amiri ne demek?

Disiplin amiri, 657 sayılı Kanunun disiplin hükümlerini bir memur hakkında uygulama yetkisi bulunan yöneticidir. Bu sıfat ya doğrudan Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliğinden ya da kurumun kendi disiplin amirleri yönetmeliğinin ekindeki cetvelden doğar.

İlk disiplin amiri kimdir?

Yürürlükteki Yönetmelik birinci, ikinci disiplin amiri gibi bir sıralama kullanmaz. Cetvellerde üstünlük dereceli ifadeler kullanılmadan tek bir disiplin amiri sütunu açılması öngörülmüştür; dolayısıyla memurun cetvelde karşısında gösterilen kadro onun disiplin amiridir.

Memurun disiplin amiri kimdir?

Memurun disiplin amiri, çalıştığı kurumun disiplin amirleri yönetmeliğinin ekindeki cetvelde kendi kadrosunun karşısında gösterilen yöneticidir. Ayrıca Cumhurbaşkanı, bakanlar, üst yöneticiler, bölge müdürleri, valiler, kaymakamlar, belediye başkanları ve misyon şefleri kendi alanlarındaki bütün memurlar bakımından disiplin amiri sayılır.

Görev yeri değişen memura disiplin cezasını kim verir?

Cezayı, fiilin işlendiği sırada memurun görev yaptığı yerdeki disiplin amiri verir. Görev yeri sonradan değişse bile yetki bu ölçüte göre belirlenir; yeni görev yerindeki amir, kendi dönemine ait olmayan bir fiil nedeniyle ceza veremez.

Belediyelerde disiplin amiri kimdir?

Belediye başkanları, belediye ve bağlı kuruluşlarında görevli bütün memurlar bakımından disiplin amiridir. Belediyelerdeki diğer disiplin amirleri ise İçişleri Bakanlığı ile çevre ve şehircilik alanından sorumlu bakanlıkça müştereken hazırlanan yönetmelikte gösterilir.

Üst disiplin amiri nedir?

Üst disiplin amiri, 1982 tarihli mülga Yönetmeliğin cetvellerinde yer alan ve memurun disiplin amirinin üstündeki kadroyu gösteren bir sütundu. Memur disiplin cetvellerinde böyle bir sütun açılması artık yasaklanmıştır; ifade 657 sayılı Kanunda yalnızca verilen cezaların bildirileceği makam olarak geçer, kolluk personeli hakkındaki 7068 sayılı Kanunda ise tanımlı bir itiraz merciidir.

Disiplin amiri savunma isteme örneği nasıl olmalıdır?

Savunma istem yazısında memur hakkındaki iddialar, dayandıkları deliller, fiilin hukuki nitelendirmesi ve 657 sayılı Kanunun 125 inci maddesinde sayılan hâllerden hangisinin kapsamına girdiği bent ve alt bent belirtilerek gösterilir. Yazıda yedi günden az olmayan bir süre verilir ve süresinde savunma yapılmazsa bu haktan vazgeçilmiş sayılacağı belirtilir.

Disiplin amiri muhakkik olabilir mi?

Soruşturma, memurlar arasından görevlendirilen muhakkik ya da teftiş, denetim ve soruşturma yapmakla görevli memurlar eliyle yürütülür; disiplin amirinin görevi soruşturmayı başlatmak ve görevlendirmeyi yapmaktır. Muhakkikin savunma isteme ve ceza verme yetkisi bulunmadığı için, soruşturmayı yürüten ile cezayı veren işlevlerin ayrı tutulması esastır.

Disiplin amiri savunma alabilir mi?

Savunmayı isteme yetkisi doğrudan disiplin amirine aittir ve savunma, soruşturma sürecinin son aşamasında istenir. Muhakkik memurun ifadesini alabilir, ancak savunmasını isteyemez; bu iki işlem birbirinin yerine geçmez.

Disiplin amiri bir alt ceza verebilir mi?

Verebilir. Geçmiş hizmetleri olumlu olan ve ödül veya başarı belgesi alan memurlar için verilecek cezada bir derece hafif olanı uygulanabilir. Alt cezayı, asıl cezayı vermeye yetkili olan makam verir.

Disiplin amiri ceza vermeyebilir mi?

Soruşturma sonucunda fiil sabit değilse veya disiplin cezası gerektirmiyorsa amir ceza vermeyebilir. Ancak amir, süresi içinde soruşturmayı başlatmak ve ceza verme yetkisinin zamanaşımına uğramasını önlemekle yükümlüdür.

Disiplin amiri tarafından verilen cezaya itiraz nereye yapılır?

Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarına karşı disiplin kuruluna itiraz edilir. Süre tebliğden itibaren yedi gündür; itiraz mercii otuz gün içinde karar vermek zorundadır.

Üst disiplin amirine itiraz edilebilir mi?

657 sayılı Kanuna tabi memurlar bakımından hayır; itiraz mercii disiplin kurulu, kademe ilerlemesinin durdurulmasında ise yüksek disiplin kuruludur. Buna karşılık emniyet, jandarma ve sahil güvenlik personeli hakkındaki 7068 sayılı Kanunda itiraz, on gün içinde bir üst disiplin amirine yapılır.

Disiplin cezasını kim kaldırır?

Uyarma, kınama ve aylıktan kesme cezalarında itirazın kabulü hâlinde cezayı hafifleten veya kaldıran makam, cezayı veren disiplin amiridir. Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasında itirazı değerlendiren yüksek disiplin kurulu ayrı bir ceza tayin edemez, cezayı kabul veya reddeder. Bunun dışında ceza ancak idari yargı kararıyla ortadan kalkar; kesinleşmiş cezalar başka bir idari işlemle geri alınamaz.

Disiplin amirleri cetveli nereden bulunur?

Cetvel, kurumun kendi disiplin amirleri yönetmeliğinin ekidir ve kurumun mevzuat sayfasında yayımlanır. Üçüncü kişilerin yayımladığı listeler güncelliğini yitirmiş olabileceğinden, yetki tartışmasında yürürlükteki kurum yönetmeliği esas alınmalıdır.

---

Bu yazıda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile 30/4/2021 tarihli ve 31470 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Devlet Memurları Disiplin Yönetmeliği hükümleri esas alınmış, kolluk personeline ilişkin karşılaştırmada 7068 sayılı Kanuna atıf yapılmıştır. Metin genel bilgilendirme amacı taşır, bireysel bir dosyaya ilişkin hukuki görüş yerine geçmez. Kurumların kendi disiplin amirleri yönetmelikleri ve cetvelleri ayrı ayrı yürürlüktedir ve zaman içinde değişebilir; kendi dosyanız için bir avukata danışmanız yerinde olur.

Av. Handan Sayan Özgül — Ankara Barosu