İçeriğe atla
Ankara Barosu · Sicil 26867 Kızılırmak Mah. 1450 Sk. No:16/5 Hayat Plaza Kat:2, Çankaya/Ankara Pazartesi – Cuma · 09:00 – 18:00
Ankara Barosu · Sicil 26867

Sosyal Güvenlik

İntibak Yasası Kimleri Kapsıyor, Emekli Aylığım Yeniden Hesaplanır mı

· · 15 dk okuma
İntibak Yasası Kimleri Kapsıyor, Emekli Aylığım Yeniden Hesaplanır mı

İntibak yasası kimleri kapsıyor diye arayan kişi, farkında olmadan yanlış bir varsayımla yola çıkar: ortada her emekliyi kapsayan, sürekli yürürlükte duran tek bir “intibak yasası” yoktur. İntibak, belirli bir grubun aylığının yeniden hesaplanmasını öngören her seferinde ayrı çıkarılan düzenlemelerin ortak adıdır. Dolayısıyla kapsamı da genel bir kuraldan değil, o düzenlemenin kendi metninden okunur.

Bu yazı terimin ne anlama geldiğini, sosyal güvenlik mevzuatındaki karşılığının hangi hüküm olduğunu, aylığın yeniden hesaplanmasının nasıl yürüdüğünü ve farkın ne zaman ödeneceğini ele alıyor.

Bir Bakışta İntibak

KonuKuralDayanak
Terimin kanundaki yeriSosyal güvenlik kanununda “intibak” yaşlılık aylığının yeniden hesabı anlamında kullanılmaz5510 s. Kanun
Kanuni karşılığıAylık tutarının düzeltilmesini gerektiren bir değişiklikte aylık düzeltilir5510 s. Kanun m.55
Düzeltmenin başlangıcıDeğişikliğin meydana geldiği tarihten sonraki ödeme dönemi başı5510 s. Kanun m.55
Reform öncesi hizmetAylık, iki kısmî aylığın toplamı olarak hesaplanır5510 s. Kanun geçici m.2
Az bilinen oranBelirli bir gün eşiğini tamamlayan dilimde oran %2 değil %35510 s. Kanun geçici m.2
Farkın ödenmesiGeçmiş döneme fark ödenip ödenmeyeceğini düzenlemenin kendisi belirler5434 s. Kanun geçici m.225
Tarihsel örnekBir intibak kanununda geçmiş süreler için aylık ve ikramiye farkı ödenmeyeceği açıkça hükme bağlanmıştır3854 s. Kanun m.3
Kapsam dışıMemur derece-kademe intibakı ve öğrenci ders intibakı ayrı konulardır—

İntibak Nedir

Kelime “uyarlama” anlamına gelir ve mevzuatta birbirinden tamamen farklı üç alanda kullanılır. Aynı kelimeyi arayan üç ayrı kişi, üç ayrı konuyu sormaktadır.

Emekli aylığının uyarlanması. Bağlanmış bir aylığın, sonradan yapılan bir düzenleme gereği yeniden hesaplanmasıdır. Bu yazının konusu budur.

Memurun derece ve kademesinin uyarlanması. Kamu görevlisinin öğrenim durumu, hizmet süresi ya da bir kanun değişikliği nedeniyle derece ve kademesinin yeniden belirlenmesidir. Bu, çalışma hayatına ilişkindir ve personel mevzuatının konusudur.

Öğrencinin ders uyarlaması. Yatay geçiş ya da kurum değişikliğinde daha önce alınan derslerin sayılmasıdır; sosyal güvenlikle ilgisi yoktur.

Bu ayrım pratik olarak önemlidir, çünkü üç konu farklı mevzuata tabidir ve farklı mercilere başvurulur. Aşağıdaki bölümler yalnızca birincisini anlatır.

İntibak Terimi Sosyal Güvenlik Kanununda Geçiyor mu

Burada çoğu kaynağın atladığı bir nokta vardır. Yürürlükteki sosyal güvenlik kanununda “intibak” kelimesi, bağlanmış yaşlılık aylığının yeniden hesaplanması anlamında kullanılmaz. Kelime kanunda geçer, ancak bambaşka bağlamlarda: askerî öğrenci adaylarının intibak eğitimi ve kendi nam ve hesabına çalışanların gelir basamağına intibak ettirilmesi gibi.

Emekli Sandığı mevzuatında ise terim aylıklarla ilgili olarak da kullanılmıştır; orada “bağlanmış olan aylıkların intibak suretiyle arttırılması” ifadesi harp ve vazife malullüğü aylıklarına ilişkin bir düzenlemede geçer.

Bunun sonucu şudur: “intibak” hukuki bir kurum adı değil, kamuoyunda yerleşmiş bir kullanımdır. Bir talebi “intibak” diye adlandırmak tek başına bir hak doğurmaz. Talebin dayanağı, aylığın hangi kanuni hükme göre yanlış hesaplandığıdır.

Bu yüzden başvuru dilekçesine “intibakımın yapılmasını istiyorum” yazmak yerine, hangi girdinin yanlış olduğunu ve aylığın hangi sebeple yeniden hesaplanması gerektiğini yazmak sonuç almayı kolaylaştırır. Talebin adı Kurumu bağlamaz; talebin dayanağı bağlar.

Terimin kanun metinlerindeki kullanımını bilmek, kamuoyundaki tartışmayı okurken de işe yarar. Sosyal güvenlik kanununda kelime yalnızca eğitim sürecine ve kendi nam ve hesabına çalışanların basamak sistemine ilişkin hükümlerde bulunur; her ikisi de aylık tutarının yeniden hesaplanmasıyla ilgisizdir. Emekli Sandığı mevzuatındaki kullanım ise belirli bir gruba, harp ve vazife malullüğü aylığı bağlananlara özgüdür ve genel bir emekli kitlesini kapsamaz.

Dolayısıyla “intibak yasası” ifadesi bir metnin resmî adı değil, kamuoyunun bir düzenlemeye taktığı addır. Aynı ada sahip iki farklı düzenleme, iki farklı grubu kapsayabilir ve birbirinden bağımsız sonuçlar doğurabilir. Bu yüzden intibak yasası kimleri kapsıyor sorusu sorulurken hangi metnin kastedildiği de belirtilmelidir.

İntibak Yasası Kimleri Kapsıyor

Soru ancak hangi düzenlemenin kastedildiği belliyse cevaplanabilir. Bir intibak düzenlemesinin kapsamı üç unsurla çizilir ve bu üç unsur her zaman metnin kendisinde yazılıdır.

Hangi sigortalılık statüsü. Düzenleme yalnızca hizmet akdiyle çalışanları mı, kendi nam ve hesabına çalışanları mı, yoksa kamu görevlilerini mi kapsıyor?

Hangi tarih aralığı. Aylığı belirli bir tarihten önce bağlanmış olanlar mı, yoksa belirli bir dönemde prim ödemiş olanlar mı kapsama giriyor?

Hangi aylık türü. Yaşlılık aylığı, malullük aylığı, ölüm aylığı ya da vazife malullüğü aylığı; her biri ayrı ayrı kapsama alınabilir veya dışarıda bırakılabilir.

İntibak yasası kimleri kapsıyor sorusu, ancak bu üç unsur okunduktan sonra cevaplanabilir; üçü okunmadan “ben kapsamda mıyım” sorusuna cevap verilemez. Kamuoyunda dolaşan listelerin çoğu bu üç unsurdan en az birini atladığı için yanıltıcı olur.

Kapsam dışında kaldığını düşünen kişinin elinde yine bir yol vardır: toplu düzenleme kapsamında olmamak, dosyasında bireysel bir hesap hatası bulunmadığı anlamına gelmez. Aylığın girdilerini tek tek ölçmek için emekli maaşım düşük bağlandı başlığındaki kontrol sırası izlenebilir.

İntibak Yasası Nedir Kimleri Kapsar

İki soru çoğu zaman birlikte sorulur, ancak cevapları aynı yerden gelmez. “Nedir” sorusuna genel bir tanımla karşılık verilebilir: bağlanmış aylıkların belirli bir gruba yönelik olarak yeniden hesaplanmasını öngören bir düzenlemedir. “Kimleri kapsar” sorusuna ise genel bir karşılık yoktur; cevap yalnızca o düzenlemenin metninde bulunur.

Bu ayrım, aynı konuda yazılmış iki kaynağın niçin farklı listeler verdiğini de açıklar: biri bir düzenlemeyi, öbürü başkasını anlatıyor olabilir. Kapsam sorusu sorulurken hangi metnin kastedildiği belirtilmezse, verilecek her cevap eksik kalır.

Aylığın Yeniden Hesaplanmasının Kanuni Dayanağı Nedir

Toplu bir düzenleme olmasa da aylığın düzeltilmesini isteyebilirsiniz; çünkü kanun bunu genel bir kurala bağlamıştır:

“…gelir veya aylık tutarının düzeltilmesini gerektirir bir şekilde değişmesi hâlinde gelir veya aylık tutarları, değişikliğin meydana geldiği tarihten sonraki ödeme dönemi başından başlanarak yeni duruma göre düzeltilir.”

Hükmün iki yönü vardır. Birincisi, düzeltme takdire bağlı değildir: şartları gerçekleşmişse yapılması gerekir. İkincisi, düzeltmenin başlangıcı “değişikliğin meydana geldiği tarih” ölçütüne bağlanmıştır.

Pratikte “intibak” denilen şeyin hukuki karşılığı işte bu düzeltmedir. Toplu bir kanun çıkması, aynı sonucu bir grup için topluca doğurur; kanun çıkmadığında ise aynı sonuç bireysel başvuruyla istenebilir. Başvurunun nasıl yapılacağı ve Kurumun cevap süresi emekli maaşım eksik yattı başlığında anlatılıyor.

İntibak Nasıl Hesaplanır

Aylığın yeniden hesaplanması, aylığın ilk hesabının tekrarıdır; değişen yalnızca düzeltilen girdidir. Reform öncesi hizmeti bulunanlarda bu hesap iki parçalıdır ve tartışmaların büyük kısmı bu yapıdan doğar.

Kanun, eski kanunlara tabi geçen süreler için ayrı, yeni dönem için ayrı birer kısmî aylık hesaplanmasını öngörür:

“Aylık, (a) ve (b) bentlerine göre hesaplanan kısmî aylıkların toplamından oluşur.”

Birinci kısım, reform tarihine kadarki süreye ait aylığın o tarih itibarıyla hesaplanıp toplam süre içindeki payı oranında alınması ve güncelleme katsayılarıyla bugüne taşınmasıyla bulunur. İkinci kısım, reform sonrası süreye ait aylığın genel formülle hesaplanıp oranlanmasıyla elde edilir.

Bu yapının içinde, aylık bağlama oranını doğrudan etkileyen ve sık kaçırılan bir kural vardır:

”…Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 3600 prim gün sayısını doldurmamış olan sigortalıların yaşlılık aylığı bağlama oranının hesabında, sigortalının Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra geçen ve … prim gün sayısını 3600 güne tamamlayan hizmet sürelerinin her 360 günü için %3 oranı esas alınır.”

Genel kural her 360 gün için yüzde iki iken, bu dar dilimde oran yüzde üçtür. Reform tarihinde prim gün sayısı eşiğin altında kalmış bir kişide bu bir puanlık fark, tamamlanan her yıla yansır ve aylığı kalıcı olarak değiştirir. Prim gün eşikleriyle emeklilik şartları arasındaki ilişki için güncel mevzuat ışığında emeklilik şartları başlığı ayrıntılı bir çerçeve sunar.

Ayrıca farklı kurumlarda geçen hizmetleri bulunanlarda aylığı hangi rejimin bağlayacağı ayrı bir kurala tabidir; bu konu hizmet birleştirme emeklilik başlığında ele alınıyor.

İntibak Tashihi Hesaplama Ne Anlama Gelir

“Tashih” düzeltme demektir; intibak tashihi de aylığın hesabındaki bir hatanın giderilmesini anlatır. Uygulamada bu ifade iki ayrı işlem için kullanılır.

Girdi düzeltmesi. Prim gün sayısı, kazanç kaydı ya da sigorta başlangıç tarihi gibi bir girdi düzeltilir ve aylık aynı formülle yeniden hesaplanır.

Yöntem düzeltmesi. Girdiler doğrudur, ancak hesap yöntemi yanlış uygulanmıştır; örneğin karma hesap yapılması gerekirken tek parça hesap yapılmıştır. Burada düzeltilen rakam değil, yöntemdir.

İkisinin ayrılması önemlidir, çünkü ispat konusu değişir. Girdi düzeltmesinde belge sunarsınız; yöntem düzeltmesinde hesabın nasıl kurulduğunu tartışırsınız. İkinci tür uyuşmazlıklarda hesabın dayanağının Kurumdan istenmesi neredeyse zorunludur.

Yeniden hesaplamada atlanmaması gereken bir kontrol daha vardır. Kanun, aylığın hesabına esas tutarın ortalama aylık kazancın belirli bir oranının altına düşemeyeceğini öngörür; bakmakla yükümlü olunan eş veya çocuk bulunması hâlinde bu oran daha yüksektir. Düzeltilmiş girdilerle yapılan yeni hesapta ortalama aylık kazanç değiştiğine göre, bu taban da yeniden hesaplanmalıdır. Eski taban üzerinden yapılan bir karşılaştırma yanıltıcı sonuç verir.

Bir başka nokta, düzeltmenin aylığın başlangıç tarihine etkisidir. Yeniden hesaplama, aylığın başladığı tarihi kendiliğinden değiştirmez; başlangıç tarihi ayrı bir uyuşmazlık konusudur ve yazılı istek tarihine bağlıdır. Tutar düzeltmesi ile başlangıç düzeltmesi aynı dilekçede istenebilir, ancak ikisi ayrı ayrı gerekçelendirilmelidir.

Son olarak, düzeltmenin sonraki artışlara etkisi vardır. Aylık taban tutarı değiştiğinde, o tarihten sonraki artış dönemlerinde uygulanan oranlar yeni taban üzerinden yeniden işletilir. Bu yüzden eski bir hatanın düzeltilmesi, yalnızca tek bir rakamı değil, aradan geçen bütün dönemlerin ödemelerini etkiler.

İntibak Farkı Ne Zaman Ödenir

Buradaki yaygın beklenti, aylığın yeniden hesaplanması hâlinde geçmişe ait farkın kendiliğinden ödeneceği yönündedir. Oysa mevzuattaki örnekler bunun aksini gösterir; geriye dönük fark, düzenlemenin kendisi öngörmedikçe doğmaz.

Emekli Sandığı mevzuatındaki bir geçiş hükmü, kapsama girenlerin aylıklarının intibak suretiyle artırılmasına ilişkin değişikliklerden, maddenin yürürlüğünden önceki döneme ilişkin olarak herhangi bir fark ödenmeksizin yararlandırılacağını açıkça belirtir.

Daha eski bir intibak kanununda ise hüküm daha da açıktır:

“Bu Kanuna göre yapılan intibaklarından dolayı geçmiş süreler için, görev ve emekli aylıkları ile emekli ikramiyesi farkı ödenmez.”

Bu iki örnek birlikte okunduğunda kural netleşir: toplu intibak düzenlemeleri kural olarak ileriye etkilidir. Geçmişe ait fark, ancak düzenlemede buna izin veren bir hüküm varsa ödenir.

Bireysel düzeltmede durum farklıdır. Orada ortada yeni bir kanun değil, baştan yanlış uygulanmış bir hesap vardır; talebin kapsamı aylığın hangi tarihte ve hangi sebeple hatalı bağlandığına göre değerlendirilir.

Aynı kapsamdaki iki kişinin farkının farklı tarihlerde yatması da olağandır: dosyalar tek tek yeniden hesaplandığı için ödemeler aynı anda yapılmaz.

İntibak Yasası Maaş Farkı Hesaplama Nasıl Yürür

Fark, yeni hesapla eski hesap arasındaki tutar değildir yalnızca; hangi tarihten itibaren doğduğu da hesabın parçasıdır. İşlem üç adımda yürür.

Aylık yeni girdilerle yeniden hesaplanır. Düzeltilen girdi ne ise, hesap onunla tekrarlanır ve yeni taban aylık bulunur.

Yeni taban üzerine aradaki artış dönemleri işletilir. Düzeltme geçmişe etkili ise, o tarihten bugüne kadarki Ocak ve Temmuz artışları yeni taban üzerinden yeniden uygulanır. Bu adım atlandığında fark olduğundan küçük çıkar.

Ödenmiş tutarlar düşülür. Her ay için hesaplanan yeni tutardan fiilen ödenen tutar çıkarılır; kalan toplam farkı verir.

Toplu düzenlemelerde bu üç adımın ilk ikisi çoğu zaman uygulanmaz, çünkü düzenleme ileriye etkilidir. O hâlde fark, yalnızca yürürlük tarihinden sonrası için doğar.

Toplu Düzenleme ile Bireysel Düzeltme Arasındaki Fark

İki yol da aynı sonuca, yani aylığın yeniden hesaplanmasına varır; ancak işleyişleri baştan sona farklıdır. Karıştırıldıklarında yanlış kapıya gidilir ve zaman kaybedilir.

ÖlçütToplu düzenlemeBireysel düzeltme
DayanağıYeni çıkarılan bir kanun hükmüAylığın baştan yanlış hesaplanmış olması
Kimi kapsarDüzenlemede sayılan gruptaki herkesiYalnızca dosyasında hata bulunan kişiyi
BaşlatanKurum, kapsamdaki dosyaları resen hesaplarİlgilinin yazılı başvurusu
Beklenen süreDosyaların yeniden hesaplanma sırasına bağlıBaşvuruya cevap için altmış gün
Geçmiş dönem farkıDüzenleme izin veriyorsa ödenirDosyanın koşullarına göre değerlendirilir
ReddedilirseKapsam dışı bırakılma da dava konusu olabilirRet ya da zımni ret üzerine dava açılır

Pratik sonuç şudur: toplu bir düzenlemenin çıkmasını beklemek, bireysel başvuru yapmaya engel değildir. Dosyasında hata bulunan kişinin toplu düzenleme beklemesi için bir sebep yoktur; iki yol birbirinin alternatifi değil, birbirinden bağımsızdır.

İntibak Talebinde Hangi Belgeler İstenir

Talep hangi yoldan ileri sürülürse sürülsün, dosyayı taşıyan belgeler aynıdır.

Hizmet dökümü. Prim gün sayısı, çalışılan dönemler ve yıllara göre bildirilen kazançlar bu belgededir. Hesabın bütün girdileri buradan okunur.

Aylık bağlama işleminin hesap dayanağı. Aylığın hangi gün sayısı, hangi oran ve hangi ortalama kazanç üzerinden bağlandığı bir hesaba dayanır. Yöntem tartışmalarında bu belge olmadan ilerlenemez.

Aylık bordrosu. Ödenen tutar ve yapılan kesintiler burada görünür; hesabın sonucuyla ödemenin ayrışıp ayrışmadığı böyle anlaşılır.

Statü ve kurum belgeleri. Farklı kurumlarda çalışılmışsa, her kurumdaki hizmeti gösteren belgeler. Aylığı hangi rejimin bağlayacağı tartışması bu belgelerle yürür.

Sigorta başlangıcına ilişkin belgeler. Başlangıç tarihi tartışmalıysa işe giriş bildirgesi ve ilgili dönemin kayıtları.

Belgeler başvuru aşamasında toplanmışsa dava aşamasında zaman kazanılır; çünkü mahkeme aynı belgeleri isteyecektir.

İntibak Beklentisi Neden Sık Sık Boşa Çıkar

Bu konudaki en yaygın hayal kırıklığı, kamuoyundaki tartışmayla yürürlükteki hukuku birbirine karıştırmaktan doğar. Gündemde tartışılan bir düzenleme ile yürürlüğe girmiş bir hüküm aynı şey değildir.

Tasarı aşamasındaki metinler hak doğurmaz. Bir düzenlemenin gündeme gelmesi, hatta hazırlanması, kapsamda olduğunuz anlamına gelmez. Hak, ancak yürürlüğe giren metinden doğar.

Kapsam listeleri çoğu zaman eksik aktarılır. Düzenlemenin statü, tarih ve aylık türü ölçütlerinden biri atlandığında ortaya gerçekte kimseyi tam karşılamayan bir liste çıkar.

Toplu düzenleme her hesabı düzeltmez. Bir düzenleme yalnızca kendi konusunu ele alır. Sizin dosyanızdaki sorun farklı bir girdiden doğuyorsa, düzenleme kapsamında olsanız bile beklediğiniz artış gerçekleşmez.

Bu üç sebep, beklemek yerine kendi dosyanızı ölçmenin niçin daha güvenli olduğunu gösterir. Ölçüm somut bir sonuç verir: ya hesapta bir hata vardır ve düzeltme istenir, ya da hesap kanuna uygundur ve beklenti gerçekçi değildir.

İntibak Yapılmazsa Ne Olur, İntibak Davası Açılabilir mi

Kapsamda olduğunuzu düşündüğünüz hâlde aylığınız yeniden hesaplanmamışsa izlenecek sıra bellidir.

Önce Kuruma yazılı başvuru yapılır. Kanun, sosyal güvenlik uyuşmazlıklarında dava açılmadan önce Kuruma başvurulmasını zorunlu tutar ve bu başvuru dava şartıdır.

Altmış gün beklenir. Bu süre içinde cevap verilmezse talep reddedilmiş sayılır ve dava yolu açılır.

Dava açılır. Talep, aylığın yeniden hesaplanması ve doğan farkın ödenmesidir.

Başvuru yapmakla süre kaybedilmez; kanun, Kuruma başvuruda geçirilen sürenin zamanaşımı ve hak düşürücü sürelerin hesabında dikkate alınmayacağını ayrıca belirtmiştir.

İntibak Mahkemesi Hangi Mahkemedir

Ayrı bir “intibak mahkemesi” yoktur. Uyuşmazlık, sigortalılık statüsüne göre iki farklı yargı koluna gider.

Hizmet akdiyle ve kendi nam ve hesabına çalışanlar. Kurumun taraf olduğu sosyal güvenlik uyuşmazlıkları iş mahkemesinde görülür.

Reform öncesi Emekli Sandığı iştirakçisi olan kamu görevlileri. Bu kişilerin aylıklarına ilişkin uyuşmazlıklar, kanunla iş mahkemesinin görev alanı dışında tutulmuştur ve idari yargıda görülür.

Ayrım, dava dilekçesi yazılmadan önce netleştirilmelidir; yanlış yargı koluna açılan dava görevden reddedilir. Ölçüt, kişinin bugün emekli olması değil, sigortalılığının hangi rejim altında başladığı ve sürdüğüdür. Çalışma hayatı boyunca hem kamu görevlisi hem de hizmet akdiyle çalışan olarak geçen dönemleri bulunan kişilerde bu belirleme ayrıca incelenmelidir; aylığı hangi rejimin bağladığı, uyuşmazlığın hangi yargı koluna gideceğini de etkiler.

Süre bakımından da iki kol farklıdır. İş mahkemesinde görülen dosyalarda kanun, dava öncesi başvuruda geçen sürenin hesaba katılmayacağını açıkça güvence altına almıştır. İdari yargıda ise başvuru ve dava süreleri kendi usul kanununa göre işler. Bu fark, statüsünden emin olmayan kişinin başvuruyu geciktirmemesi için yeterli bir sebeptir. Kamu görevlisi emeklilerinin aylık hesabındaki belirleyici unsurlar için ek gösterge emekli maaşı başlığına bakabilirsiniz. Mevzuatın tam metni için Mevzuat Bilgi Sistemi incelenebilir.

Memur İntibakı ve Ders İntibakı Bu Yazının Konusu Değil

Arama sonuçlarında sık karışan iki konuyu ayırmak gerekir.

Memur derece ve kademe intibakı, çalışan kamu görevlisinin özlük durumuna ilişkindir. Öğrenim durumundaki değişiklik, hizmet birleştirmesi ya da bir kanun değişikliği bu işlemi gerektirir. Muhatap kurumun personel birimidir ve uyuşmazlık idari yargıya gider.

Ders intibakı ve yatay geçiş intibakı, yükseköğretim mevzuatının konusudur. Muhatap ilgili birimin yönetim kuruludur.

Her iki konu da emekli aylığının hesabıyla ilgili değildir ve burada anlatılan yol onlarda işlemez.

Sıkça Sorulan Sorular

İntibak nedir?

Bağlanmış bir aylığın, sonradan yapılan bir düzenleme ya da düzeltilen bir girdi nedeniyle yeniden hesaplanmasıdır. Kamuoyunda yerleşmiş bir kullanımdır, kanuni bir kurum adı değildir.

İntibak yasası kimleri kapsıyor?

Kapsam, her düzenlemenin kendi metninde yazılıdır ve üç unsurla çizilir: hangi sigortalılık statüsü, hangi tarih aralığı, hangi aylık türü. Bu üç unsur okunmadan kapsam belirlenemez.

Sürekli yürürlükte olan bir intibak yasası var mı?

Yoktur. İntibak, belirli bir grubu hedefleyen ve her seferinde ayrı çıkarılan düzenlemelerin ortak adıdır.

İntibak şartları nelerdir?

Genel bir şart listesi yoktur. Şartlar, kapsamı belirleyen düzenlemenin kendisinde yer alır.

İntibak kanunda geçen bir terim mi?

Yürürlükteki sosyal güvenlik kanununda kelime geçer, ancak yaşlılık aylığının yeniden hesaplanması anlamında kullanılmaz. Emekli Sandığı mevzuatında aylıklarla ilgili bir kullanımı bulunur.

Aylığımın yeniden hesaplanmasını neye dayanarak isteyebilirim?

Aylık tutarının düzeltilmesini gerektiren bir değişiklik varsa, kanun aylığın yeni duruma göre düzeltileceğini öngörür. Talep bu hükme dayandırılır.

İntibak nasıl hesaplanır?

Aylığın ilk hesabı, düzeltilen girdiyle yeniden yapılır. Reform öncesi hizmeti bulunanlarda hesap iki kısmî aylığın toplamı olarak kurulur.

İntibak tashihi hesaplama ne demek?

Aylık hesabındaki bir hatanın giderilmesidir. Düzeltilen ya bir girdidir ya da hesap yönteminin kendisidir.

İntibak farkı ne zaman ödenecek?

Toplu düzenlemelerde geçmişe ait fark, ancak düzenlemede buna izin veren bir hüküm varsa ödenir. Mevzuattaki örneklerin bir kısmında geçmiş dönem için fark ödenmeyeceği açıkça belirtilmiştir.

İntibak farkı kimlere verilir?

Düzenlemenin kapsamına girenlere. Bireysel düzeltmede ise yalnızca dosyası düzeltilen kişiye.

İntibak yapılmazsa ne olur?

Aylık eski hâliyle ödenmeye devam eder. Kapsamda olduğunu düşünen kişinin Kuruma yazılı başvuru yapması gerekir.

İntibak davası açılabilir mi?

Açılabilir. Ancak dava açılabilmesi için önce Kuruma başvurulmuş ve talebin reddedilmiş ya da reddedilmiş sayılmış olması gerekir.

İntibak mahkemesi diye ayrı bir mahkeme var mı?

Yoktur. Uyuşmazlık, sigortalılık statüsüne göre iş mahkemesinde ya da idari yargıda görülür.

Memur intibakı ile emekli aylığı intibakı aynı şey mi?

Değildir. Memur intibakı çalışan kamu görevlisinin derece ve kademesine ilişkindir; emekli aylığı intibakı bağlanmış aylığın yeniden hesaplanmasıdır.

Toplu bir düzenleme beklerken bireysel başvuru yapabilir miyim?

Yapabilirsiniz. İki yol birbirinin alternatifi değildir; dosyanızda bir hesap hatası varsa düzenleme beklemenizi gerektiren bir sebep yoktur.

İntibak hakkı diye bir hak var mı?

Bağımsız bir “intibak hakkı” yoktur. Dayanak, aylığın yanlış hesaplandığı ve düzeltilmesi gerektiğidir.

Yasal Uyarı

Bu yazıdaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlı olup hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. İntibak düzenlemelerinin kapsamı ve geçmiş döneme fark ödenip ödenmeyeceği, her düzenlemenin kendi metnine göre değişir; bu yazıda anılan örnekler yalnızca kuralı göstermek içindir ve yürürlükteki bir düzenlemeye doğrudan uygulanamaz. Görevli yargı kolu sigortalılık statüsüne göre farklılaşır. Mevzuat ve içtihat zaman içinde değişebilir. Kendi dosyanıza ilişkin adım atmadan önce bir avukata danışmanız yerinde olur.

İletişim

Bu yazı genel niteliktedir; somut olayın koşulları sonucu değiştirir. Dosyanıza ilişkin görüşme için iletişim bilgileri aşağıdadır.

Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki danışmanlık yerine geçmez. Mevzuat ve içtihat değişebildiğinden, karar vermeden önce güncel durumu bir avukatla değerlendirmenizi öneririz.

Devamı

İlgili yazılar