Endikasyon Dışı İlaç Listesi, Hangi İlaçta Ayrıca Onay Gerekmez

Endikasyon dışı ilaç listesi denildiğinde kastedilen, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumunun (TİTCK) yayımladığı “Ek Onayı Alınmadan Kullanılabilecek Endikasyon Dışı İlaç Listesi”dir: listede gösterilen ilaçlar, yine listede gösterilen endikasyonlarda ve şartlarla kullanıldığında hasta bazında ayrıca onay başvurusu yapılmasına gerek yoktur. Listede olmayan her endikasyon dışı kullanım ise hekimin Kuruma yapacağı başvuruya ve Kurumun onayına bağlıdır.

Liste bir muafiyet aracıdır, ama sınırsız bir muafiyet değildir. Her kaydın yanında ilaca özel kullanım şartları, doz ve kür sınırları yer alır; reçete ve raporu kimin düzenleyeceği de Sağlık Uygulama Tebliğinde ayrıca belirlenmiştir. Bu yazı listenin nasıl okunacağını, hangi durumda başvuru gerekmeyeceğini ve listenin hangi tarihte güncellendiğini ele alır.

Bir Bakışta: Endikasyon Dışı İlaç Listesi

• Listenin adı: TİTCK Ek Onayı Alınmadan Kullanılabilecek Endikasyon Dışı İlaç Listesi.
• Hukuki sonucu: Listedeki ilaç, listedeki endikasyonda kullanılacaksa hasta bazında başvuru yapılmaz (Kılavuz m.4/1).
• Yapısı: Bu yazının hazırlandığı tarihte erişilen son genel sürüm 15.12.2022’den itibaren geçerlidir ve on uzmanlık dalına ayrılmıştır; buna 17.03.2023’te bir Onkoloji Ek Listesi eklenmiştir.
• Şartlar bağlayıcıdır: Her kaydın “ilaca özel aranan kullanım şartları” sütunu vardır; şart dışına çıkan kullanım listenin korumasından yararlanmaz.
• Hekim sınırı: SUT’a göre listedeki ilaçların reçete ve raporları, listede yer aldığı uzmanlık dalındaki uzman hekimlerce düzenlenir.
• SUT önceliklidir: Listedeki düzenleme SUT ile çelişirse SUT hükümleri geçerlidir.
• Ayrı bir istisna daha var: SGK’nın EK-4/D listesinde yıldızsız ilaçların, orada ilişkilendirildiği hastalıklarda kullanımı için de onay aranmaz.

TİTCK Endikasyon Dışı İlaç Listesi Ne İşe Yarar

Endikasyon dışı kullanımın kural olarak hasta bazında izne bağlı olması, sık başvurulan bazı kullanımlar için Kurumu aynı soruya binlerce kez cevap vermek zorunda bırakır. Liste bu yükü kaldırır: bilimsel olarak yerleşmiş kabul edilen bazı ilaç ve endikasyon eşleşmelerini önceden uygun görür ve bu eşleşmelerde tek tek başvuru yapılmasını gereksiz kılar.

Hukuki dayanak, Endikasyon Dışı İlaç Kullanımı Kılavuzunun 4. maddesinin birinci fıkrasındaki şu cümledir: “TİTCK Ek Onayı Alınmadan Kullanılabilecek Endikasyon Dışı İlaç Listesi”nde yer alan ilaçların bu listede yer alan endikasyonlarda kullanımı, Kurum tarafından uygun görülmüş olup hasta bazında endikasyon dışı ilaç kullanım talebi için Kuruma başvuru yapılmasına gerek yoktur.

Bu cümlenin iki unsuru birlikte aranır: ilaç listede olacak ve kullanım listede gösterilen endikasyonda olacak. İlacın listede yer alması tek başına yetmez. Örneğin listede belirli deri hastalıkları için yer alan bir bağışıklık baskılayıcı ilacın listede sayılmayan başka bir hastalıkta kullanılması, yine hasta bazında onaya tabidir.

Listenin hastaya sağladığı pratik fayda zamandır. Başvuru, değerlendirme ve cevap süreci beklenmeden tedaviye başlanabilir. Bu nedenle tedavi planlanırken hekimin ilk kontrol ettiği belge çoğu zaman bu listedir; ilaç ve endikasyon listede yoksa endikasyon dışı ilaç kullanım onayı nasıl alınır yazısında anlatılan başvuru yoluna geçilir.

Endikasyon Dışı İzin Alınmadan Kullanılabilecek İlaç İçin Başvuru Gerekir mi

Listede bulunan ilaç, listedeki endikasyonda ve listedeki şartlarla kullanılacaksa başvuru gerekmez. Bu üçlü şart, listenin her kaydına işlenmiştir ve uygulamada en çok gözden kaçan kısım üçüncüsüdür.

Listenin her sayfasında “İlaca Özel Aranan Kullanım Şartları” başlıklı bir sütun bulunur. Bu sütunda bazı ilaçlar için önceki tedavilerin denenmiş ve yanıt alınamamış olması, bazıları için belirli bir doz ve süre, bazıları için de yalnız belirli kurumlarda kullanım gibi şartlar yazılıdır. Bu şartlar karşılanmadan yapılan kullanım, listedeki muafiyetten yararlanmaz.

Şartın karşılanıp karşılanmadığı, raporda görünmelidir. Örneğin listede bazı damar ve sinir sistemi tutulumlarında ilacın kullanılabilmesi, yeterli doz ve sürede kortikosteroid ve belirli başka ilaçların kullanılmış ve yanıt alınamamış olmasına bağlanmıştır. Bu durumda raporda önceki tedavilerin ve yanıtsızlığın açıkça yazılması gerekir; aksi hâlde kullanımın liste kapsamında olduğu gösterilemez.

Şartlardan biri karşılanmıyorsa liste yolu kapanır, ama endikasyon dışı kullanım yolu kapanmaz. Hekim, aynı ilaç için hasta bazında başvuru yaparak Kurumun değerlendirmesini isteyebilir. Kurum bu durumda listedeki ölçütle bağlı değildir; Kılavuzdaki bilimsel uygunluk ve belirgin avantaj ölçütlerine göre karar verir.

Liste Hangi Uzmanlık Dallarına Ayrılmış

15.12.2022 tarihinden itibaren geçerli olan genel liste, Kurumun yayımladığı Excel dosyasında on ayrı sayfaya bölünmüştür. Her sayfa bir uzmanlık alanına aittir ve o alandaki ilaç ile endikasyon eşleşmelerini gösterir.

Liste sayfası	Kapsadığı alan
Dermatoloji	Deri hastalıkları
Enfeksiyon	Enfeksiyon hastalıkları ve profilaksi
Göz	Göz hastalıkları
Hematoloji Onkoloji	Kan hastalıkları ve kanser
Kadın Hastalıkları ve Doğum	Kadın hastalıkları ve doğum
Nefroloji	Böbrek hastalıkları
Nöroloji	Sinir sistemi hastalıkları
Psikiyatri	Ruh sağlığı ve hastalıkları
Romatoloji	Romatizmal ve bağ dokusu hastalıkları
Solid Organ Nakli	Organ nakli

Sayfa ayrımı yalnız düzen kolaylığı için değildir. SUT, listedeki ilaçlar için reçete ve sağlık raporlarının ilacın listede yer aldığı uzmanlık dalındaki uzman hekimlerce düzenleneceğini öngördüğü için, ilacın hangi sayfada yer aldığı hangi hekimin yazabileceğini de belirler.

Aynı etken madde birden fazla sayfada farklı endikasyonlarla yer alabilir. Örneğin bir bağışıklık baskılayıcı ilaç hem deri hastalıkları hem romatizmal hastalıklar için listelenmiş olabilir; her biri kendi sayfasının şartlarına ve uzmanlık dalına tabidir.

Listede Bir İlaç Kaydı Nasıl Okunur

Listenin her sayfası üç sütundan oluşur: ilacın etken madde olarak adı, “ruhsat dışı kullanımı olan endikasyonlar/pozolojisi” ve “ilaca özel aranan kullanım şartları”. İlaç ticari adıyla değil etken madde adıyla yazılmıştır; aynı etken maddeyi taşıyan farklı markalı ilaçlar aynı kayda tabidir.

İkinci sütun yalnız hastalığı değil, bazı kayıtlarda dozu ve kür sayısını da gösterir. Örneğin hematolojideki bazı kayıtlarda bir ilacın belirli bir lenfoma türünde metrekare başına belirlenmiş dozda ve kemoterapi dizisi başına en fazla sekiz kür kullanılabileceği yazılıdır. Bu sınırın aşılması, liste dışı bir kullanım anlamına gelir.

Üçüncü sütun bazı kayıtlarda kullanımın kimin tarafından ve nerede yapılacağını sınırlar. Kadın hastalıkları ve doğum alanındaki bir kayıtta ilacın yalnız hastaneler tarafından toplu temin edilerek ve yalnız kadın hastalıkları ve doğum kliniklerinde, belirtilen doz aralığında kullanılabileceği yazılıdır. Enfeksiyon alanındaki bazı kayıtlar ise profilaksinin olaydan sonraki ilk 72 saat içinde başlanmasını ve 28 gün sürdürülmesini şart koşar.

Bu örnekler listenin bir “serbest kullanım” listesi olmadığını gösterir. Her kayıt, Kurumun önceden uygun gördüğü sınırlı bir kullanımı tarif eder. Kaydın üç sütunu birlikte okunmadan, kullanımın liste kapsamında olduğu sonucuna varılmamalıdır.

Liste Kapsamındaki Kullanımda Rapora Ne Yazılır

Listedeki kullanım için Kuruma başvuru yapılmaz, ama bu, kullanımın belgesiz yapılacağı anlamına gelmez. Kullanımın liste kapsamında olduğu, ilacı yazan hekimin düzenlediği raporda ve reçetede görünmelidir; eczanede, hastanede ve ödeme aşamasında liste kapsamı bu belgeler üzerinden denetlenir.

Listenin kendisi bazı kayıtlarda rapora yazılacak ibareyi açıkça belirler. Romatoloji sayfasında Behçet hastalığıyla ilişkili göz tutulumuna ait kayıt buna iyi bir örnektir: kullanım, üveit tanısının göz hastalıkları uzman hekimi tarafından konulduğu ibaresinin ilaç raporuna eklenmesi koşuluna ve kortikosteroid ile belirli bağışıklık baskılayıcı ilaçlara intolerans ya da direnç bulunmasına bağlanmıştır. Bu ibare raporda yoksa kullanım listenin şartını karşılamaz.

Aynı mantık doz ve kür sınırı olan kayıtlarda da geçerlidir. Raporda listedeki doz aralığının ve kür sayısının aşılmadığı, önceki tedavi basamaklarının hangileri olduğu ve hangi tarihte yanıtsızlık görüldüğü yazılmalıdır. Raporun bu bilgileri içermesi, sonradan “liste kapsamında mıydı” sorusuyla karşılaşıldığında hem hekimi hem hastayı korur.

Hasta açısından pratik kontrol basittir: raporda ilacın etken maddesi, hastalığın listedeki adıyla tanısı, raporu düzenleyen hekimin uzmanlık dalı ve listede yazan özel şartın karşılandığını gösteren ifade bulunmalıdır. Bunlardan biri eksikse, hekimden raporun tamamlanmasını istemek eczanede yaşanacak geri çevirmeyi önler.

Acil Profilaksi Gerektiren Kullanımlar Listede Nasıl Yer Alıyor

Listenin bazı kayıtları, başvuru beklemenin tedaviyi anlamsız hâle getireceği zamana bağlı durumlar için konmuştur. Enfeksiyon sayfasında, cinsel saldırıya maruz kalmış adli vakalarda olayın gerçekleşmesini takiben ilk 72 saat içinde başlanarak 28 günlük profilaksi uygulanması amacıyla yapılan kullanımlar yer alır; kayıtlar 0-18 yaş (18 dâhil) ile 19 yaş ve üstü için ayrı ayrı düzenlenmiştir.

Aynı sayfada sağlık profesyonellerinin mesleki yaralanmalarına ilişkin bir kayıt daha vardır. HIV riski olan ya da HIV olduğu bilinen bir hastayla ilişkili olarak delici-kesici aletle yaralanma, kan veya kanlı vücut sıvısının mukoza ya da bütünlüğü bozulmuş deriyle teması veya hasta tarafından ısırılma hâllerinde, yine ilk 72 saat içinde başlanan 28 günlük profilaksi liste kapsamındadır.

Bu kayıtlar listenin mantığını iyi gösterir. Kılavuzun genel kuralı, onaydan önce tedaviye başlanmaması ve geriye dönük başvuruların, Kurumca tıbbi acil olarak tespit edilenler dışında değerlendirilmemesidir. Zamanın belirleyici olduğu ve bilimsel olarak yerleşmiş kullanımlarda Kurum, bu riski listeyle önceden kaldırmıştır.

Listede pandemi döneminden kalan kayıtlar da bulunur. Örneğin bir ilaç, COVID-19 tanısı konulan ve belirli laboratuvar bulgularıyla tanımlanan makrofaj aktivasyon sendromu gelişen hastalarda, Bakanlığın güncel hasta yönetimi rehberine uygun olmak kaydıyla listelenmiştir. Bu tür ayrıntılı koşullar, kaydın yalnız ilacın adına bakılarak okunmaması gerektiğini bir kez daha gösterir.

Kanser Tanısında Endikasyon Şartı Aranmayan İlaçlar

Hematoloji Onkoloji sayfasında çok sayıda kemoterapi ilacının karşısında aynı ibare yer alır: “Kanser tanısında endikasyon şartı aranmayacaktır.” Bu ibare, ilgili ilacın kanser tanısı konulmuş hastalarda, KÜB’de sayılmayan bir kanser türünde de hasta bazında onay alınmadan kullanılabileceği anlamına gelir.

Bu genişlik yalnız ibarenin yazılı olduğu ilaçlar için geçerlidir. Aynı sayfada başka ilaçlar için belirli kanser türleri, tedavi basamakları, performans skorları ve kombinasyonlar ayrıntılı biçimde tanımlanmıştır. Bu ilaçlarda kayıtta yazılı koşulun dışına çıkılması, hasta bazında başvuruyu gerektirir.

Kurum 17.03.2023 tarihinde genel listeye ek olarak bir “Onkoloji Ek Listesi” yayımlamıştır. Bu ek liste, genel listeyle birlikte okunur ve kanser tedavisinde ek onay gerektirmeyen kullanımları genişletir. Bir kanser ilacının liste kapsamında olup olmadığı araştırılırken hem genel listenin Hematoloji Onkoloji sayfasına hem de onkoloji ek listesine bakılmalıdır.

Kanser ilacının liste kapsamında olması, onun Sosyal Güvenlik Kurumunca ödeneceği anlamına gelmez. Ödeme, SUT’un ilgili ilaç için koyduğu ayrı şartlara bağlıdır; bu ayrımın sonuçları SGK akıllı ilaç listesi ve immünoterapi SGK karşılıyor mu yazılarında ele alınmıştır.

Listedeki İlacı Hangi Hekim Yazabilir

Listedeki ilaç her hekim tarafından yazılamaz. SUT’un 4.1.4 maddesinin dördüncü fıkrasının (a) bendine 16.03.2023’te eklenen cümleye göre, Kılavuzda bulunan ilaçlar için reçeteler ve sağlık raporları, Kılavuzda yer aldığı uzmanlık dalında bulunan uzman hekim ya da hekimlerce düzenlenir.

Bu hüküm, listenin sayfa yapısını hukuken anlamlı kılar. Dermatoloji sayfasındaki bir kullanım için rapor ve reçeteyi dermatoloji uzmanının, psikiyatri sayfasındaki bir kullanım için psikiyatri uzmanının düzenlemesi gerekir. Aile hekimi ya da farklı daldaki bir uzman, listedeki endikasyon dışı kullanım için rapor ve reçete düzenleyemez.

Uygulamada sorun en çok tedavinin devamında çıkar. Hastanın ilacı ilk kez yazan uzmanla değil, takip eden başka bir hekimle devam etmek istemesi hâlinde, yeni hekimin de ilgili uzmanlık dalında olması gerekir. Aksi hâlde reçetenin eczanede işlem görmemesi ya da sonradan ödeme sorunu yaşanması mümkündür.

Listede yer almayan kullanımlarda kural benzerdir ama dayanağı farklıdır: SUT’un aynı fıkrasının (ç) bendi, onay aranan ilaçlarda reçete ve raporların izin talebinde bulunan ilgili uzmanlık branşındaki uzman hekimce düzenleneceğini söyler.

Liste ile SUT Çelişirse Hangisi Uygulanır

SUT uygulanır. SUT’un 4.1.4(4)(a) bendine 16.03.2023’te eklenen cümleye göre Kurumun Ek Onay Alınmadan Kullanılabilecek Endikasyon Dışı İlaç Kullanımı Kılavuzunda yapılan düzenlemelerin SUT maddeleri ile çelişmesi durumunda SUT hükümleri geçerlidir.

Bu kuralın pratik anlamı şudur: bir ilaç için SUT’ta özel bir kullanım koşulu (örneğin belirli bir rapor türü, tedavi basamağı ya da uzman şartı) varsa, listedeki daha geniş ifade bu koşulu ortadan kaldırmaz. SUT’un (d) bendi ayrıca, bir ilacın SUT’ta özel düzenleme olarak yer alan koşulu dışında kullanımının hasta bazında onayla mümkün olduğunu söyler.

Çelişki kuralı, listenin kullanılabilirliği ile ödenebilirliği arasındaki farkı da hatırlatır. Liste, kullanımın Kurumca uygun görüldüğünü gösterir; bedelin SGK tarafından karşılanıp karşılanmayacağı SUT’un ödeme hükümlerine göre ayrıca belirlenir. Bu ayrım için SGK ödemediği ilaçlar ve Sağlık Uygulama Tebliği yazılarına bakılabilir.

SUT’un güncel metni sık değiştiği için çelişki değerlendirmesi, her zaman tebliğin son hâli üzerinden yapılmalıdır. Güncel metne mevzuat.gov.tr üzerindeki Sağlık Uygulama Tebliği sayfasından ulaşılabilir.

EK-4/D Listesindeki Yıldızsız İlaçlarda Onay Aranır mı

Aranmaz. SUT 4.1.4(4)(b) bendine göre Kurum web sayfasında yayımlanan EK-4/D listesinde yanında yıldız işareti bulunmayan ilaçların, söz konusu listede ilişkilendirilen hastalıklarda kullanımı hâlinde Sağlık Bakanlığı endikasyon dışı ilaç kullanım onayı aranmaz.

Buradaki “Kurum”, Sosyal Güvenlik Kurumudur ve EK-4/D, SUT’un eklerinden biridir. Yani TİTCK’nın listesinden ayrı, SGK tarafından yayımlanan ikinci bir istisna kaynağı vardır. İki kaynak birbirinin yerine geçmez; bir kullanımın onaydan muaf olması için ikisinden birinin kapsamına girmesi yeterlidir.

Yıldız işareti bu istisnanın sınırıdır. EK-4/D’de yanında yıldız bulunan ilaç ve hastalık eşleşmelerinde SUT’un (b) bendindeki muafiyet işlemez. TİTCK’nın Romatoloji sayfasında da bu ayrıma atıf vardır: bazı hastalıkların yanındaki yıldız, bunların SUT EK-4/D listesinde yanında yıldız işareti bulunan ilgili ilaçla ilişkilendirilen hastalıklar olduğunu belirtir.

Bu iki listenin birlikte okunması, özellikle romatizmal ve bağ dokusu hastalıklarında önemlidir. Hekimin önce TİTCK listesine, sonra EK-4/D’deki yıldız durumuna bakması; ikisinde de karşılığı yoksa hasta bazında başvuru yapması gerekir.

Endikasyon Dışı İlaç Listesi Ne Zaman Güncellendi

Liste ilk yayımlandığı tarihten bu yana birkaç kez güncellenmiştir. Kurum her güncellemede duyuru yayımlar ve listenin güncel hâlini sitesinin ilgili bölümünde paylaşır.

Duyuru tarihi	Konu
27.12.2018	Endikasyon dışı ilaç listelerinin güncellendiği duyurusu
25.03.2020	Ek onay alınmadan kullanılabilecek liste güncellemesi
03.11.2020	Ek onay alınmadan kullanılabilecek liste hakkında duyuru
31.05.2021	Liste güncellemesi
08.11.2021	Liste ile yurt dışı ilaç listesinin güncellenmesi
15.12.2022	Genel listenin güncel hâli (15.12.2022’den itibaren geçerli)
17.03.2023	Onkoloji Ek Listesi

Bu yazının hazırlandığı tarihte Kurumun duyurularında erişilebilen son genel güncelleme 15.12.2022, son ek liste 17.03.2023 tarihlidir. “Endikasyon dışı ilaç listesi 2025” ya da “2026” adıyla paylaşılan bir dosyanın hangi sürüm olduğu, adından değil, dosyanın ilk satırındaki geçerlilik tarihinden anlaşılır; güncel genel sürümün başlığında “15.12.2022 tarihinden itibaren geçerli” ibaresi yer alır.

Liste her an güncellenebileceğinden, tedaviye başlamadan önce Kurumun duyurularının ve TİTCK Endikasyon Dışı İlaç Kullanımı Kılavuzu sayfasının kontrol edilmesi gerekir. Eski bir sürüme dayanılarak başlanan tedavi, güncel listede değişmiş bir şart nedeniyle liste kapsamı dışında kalabilir.

Listede Olmayan Kullanımda Ne Yapılır

İlaç listede yoksa ya da listede olduğu hâlde talep edilen endikasyon veya şart listede yoksa, hasta bazında başvuru gerekir. Başvuruyu hastanın tedavisini üstlenen hekim yapar; hasta, hasta yakını veya eczacı başvuru formu düzenleyemez.

Başvuru dosyasının merkezinde Endikasyon Dışı İlaç Kullanımı Talep Formu (Ek-1) ve hastanın imzaladığı bilgilendirilmiş hasta olur formu (Ek-2) bulunur. Formların nasıl doldurulacağı endikasyon dışı ilaç kullanım talep formu ve endikasyon dışı ilaç onam formu yazılarında ayrıca ele alınmıştır.

Liste kapsamına girmeyen bir kullanım için başvuru yapılırken, listedeki benzer kayıtlar yol gösterici olabilir. Örneğin aynı ilacın listede daha dar bir koşulla yer alması, Kurumun bu ilacın o alandaki kullanımını bilimsel olarak tanıdığını gösterir; hekim talep formunda hastanın durumunun bu koşuldan neden farklı olduğunu açıklayabilir.

Listede olmayan kullanım için onaydan önce tedaviye başlanmamalıdır. Kılavuz, izinsiz başlanan tedavi için geriye dönük başvuruların, Kurumca tıbbi acil durumda kullanıldığı tespit edilenler dışında değerlendirmeye alınmayacağını söyler.

Liste Neden Kılavuz Adıyla da Anılıyor

Kurumun duyurularında ve Excel dosyasında belgenin adı “Ek Onayı Alınmadan Kullanılabilecek Endikasyon Dışı İlaç Listesi”dir. SUT’un 16.03.2023’te eklenen cümlesi ise aynı konuyu “Ek Onay Alınmadan Kullanılabilecek Endikasyon Dışı İlaç Kullanımı Kılavuzu” adıyla anar.

İki adlandırmanın içerik olarak aynı düzenlemeye, yani Kurumun önceden uygun gördüğü ve hasta bazında onay gerektirmeyen ilaç ve endikasyon eşleşmelerine işaret ettiği anlaşılmaktadır. SUT cümlesinin eklenmesinden bir gün sonra Kurumun onkoloji ek listesini yayımlaması da iki düzenlemenin birlikte işlediğini gösterir. Bu nedenle bir aramada “kılavuz” ya da “liste” adının çıkması, farklı bir belge bulunduğu anlamına gelmez.

Asıl Endikasyon Dışı İlaç Kullanımı Kılavuzu ise ayrı bir belgedir; başvurunun usulünü, belgelerini ve Kurumun değerlendirme ölçütlerini düzenler. Liste, bu Kılavuzun 4. maddesinin birinci fıkrasıyla bağlantılıdır ve onun tanıdığı istisnanın içeriğini oluşturur.

Sık Yapılan Hatalar

İlk hata, ilacın listede bulunmasını yeterli saymaktır. Liste ilaç bazında değil ilaç ve endikasyon eşleşmesi bazındadır; listede başka bir hastalık için yer alan ilaç, sayılmayan hastalıkta hâlâ onaya tabidir.

İkinci hata, üçüncü sütundaki şartları atlamaktır. Önceki tedavilere yanıtsızlık, doz ve kür sınırı, yalnız hastanede kullanım ya da zaman sınırı gibi şartlar karşılanmadan yapılan kullanım listenin korumasından yararlanmaz.

Üçüncü hata, listedeki ilacın her hekim tarafından yazılabileceğini sanmaktır. SUT, reçete ve raporun ilacın listede yer aldığı uzmanlık dalındaki uzman hekimce düzenlenmesini ister.

Dördüncü hata, eski bir sürümle çalışmaktır. Geçerlilik tarihi kontrol edilmeyen bir dosya, değişmiş bir şartı gözden kaçırmaya yol açar. Beşinci hata ise liste kapsamını ödeme güvencesi sanmaktır; ödeme SUT’un ayrı hükümlerine bağlıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Endikasyon dışı ilaç listesi nedir?

TİTCK’nın yayımladığı ve hasta bazında ek onay alınmadan kullanılabilecek ilaç ve endikasyon eşleşmelerini gösteren listedir. Listedeki kullanım için Kuruma başvuru yapılmaz.

Endikasyon dışı onay gerektirmeyen ilaç listesi nereden indirilir?

Kurumun duyurularında ve Önemli Belgeler bölümünde Excel dosyası olarak yayımlanır. Dosyanın başlığındaki geçerlilik tarihi kontrol edilmelidir.

TİTCK endikasyon dışı ek onayı alınmadan kullanılabilecek ilaç için başvuru gerekir mi?

Listede gösterilen endikasyonda ve şartlarla kullanılacaksa gerekmez. Şartlardan biri karşılanmıyorsa hasta bazında başvuru yapılır.

Ek onayı alınmadan kullanılabilecek endikasyon dışı ilaç listesi en son ne zaman güncellendi?

Bu yazının hazırlandığı tarihte erişilen son genel sürüm 15.12.2022’den itibaren geçerlidir. Onkoloji Ek Listesi 17.03.2023’te yayımlanmıştır.

Endikasyon dışı ilaç listesi 2026 yılında değişti mi?

Bu yazının hazırlandığı tarihte Kurum duyurularında 2026 tarihli yeni bir genel liste bulunamamıştır. Kullanmadan önce Kurumun duyuruları kontrol edilmelidir.

Onkoloji ek listesi nedir?

Kurumun 17.03.2023’te genel listeye ek olarak yayımladığı, kanser tedavisinde ek onay gerektirmeyen kullanımları gösteren listedir.

Listedeki ilacı aile hekimi yazabilir mi?

Hayır. SUT’a göre listedeki ilaçların reçete ve raporları, ilacın listede yer aldığı uzmanlık dalındaki uzman hekimlerce düzenlenir.

Liste ile SUT farklı şey söylüyorsa hangisi geçerlidir?

SUT geçerlidir. SUT, ek onaysız kullanım düzenlemelerinin kendi maddeleriyle çelişmesi hâlinde SUT hükümlerinin uygulanacağını açıkça söyler.

EK-4/D listesindeki ilaçlar için endikasyon dışı onay gerekir mi?

Yanında yıldız işareti bulunmayan ilaçların listede ilişkilendirildiği hastalıklarda kullanımı için onay aranmaz. Yıldızlı eşleşmelerde bu muafiyet işlemez.

Listedeki ilaç SGK tarafından ödenir mi?

Liste ödeme güvencesi vermez. Bedelin karşılanıp karşılanmayacağı SUT’un ödeme hükümlerine göre ayrıca belirlenir.

Kanser tanısında endikasyon şartı aranmayacaktır ne demek?

İbarenin yazılı olduğu ilacın, kanser tanısı konulmuş hastada KÜB’de sayılmayan bir kanser türünde de hasta bazında onay alınmadan kullanılabileceği anlamına gelir.

Önce Listeyi, Sonra Başvuruyu Kontrol Edin

Endikasyon dışı ilaç listesi, doğru okunduğunda tedaviye beklemeden başlamayı sağlayan güçlü bir araçtır. Ama listenin koruması, ilaç, endikasyon ve şart üçlüsünün eksiksiz karşılanmasına ve reçetenin doğru uzmanlık dalındaki hekimce yazılmasına bağlıdır.

Listenin kapsamında olduğu hâlde eczanede ya da ödeme aşamasında sorun yaşadıysanız ya da liste dışında kalan bir kullanım için başvuru sürecinde tereddüt varsa, belgeleri birlikte incelemek için iletişim sayfası üzerinden görüşme talep edebilirsiniz.

---

Bu metin; TİTCK Endikasyon Dışı İlaç Kullanımı Kılavuzu, TİTCK Ek Onayı Alınmadan Kullanılabilecek Endikasyon Dışı İlaç Listesi (15.12.2022) ve Sağlık Uygulama Tebliğinin 4.1.4 maddesine dayanan genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Tedavi kararı hekime aittir.

Av. Handan Sayan Özgül — Ankara Barosu